
700 verses · 18 chapters · 4 speakers
Every verse, findable.
The whole Gita in one list — by chapter, by who is speaking, and by the Sanskrit words the verse actually uses. Each line opens the verse in full.
How many verses are in the Bhagavad Gita, and where can I read them all?
Seven hundred, across eighteen chapters, spoken by four voices. All 700 are on this page in one list — Sanskrit in Devanagari, IAST transliteration, and the Trust’s own English and Hindi translation — and they can be filtered by chapter, by who is speaking, and by the Sanskrit words a verse actually uses. The whole corpus can also be downloaded as JSON, CSV or plain text.
Hansi Gita Bhawan Trust · counted from the Bhagavad Gita
A verse is listed here under a word when its Sanskrit contains that word, or one of the related words named beside it on that word’s vocabulary card — करुणा under दया, सात्त्विक under सत्त्व. Open the verse and its own page names the form it actually carries. That is a fact about the text, not a reading of it, and the Gita still speaks about detachment in places that use none of them. The theme beside it is the opposite kind of thing: the Trust’s own reading of what the verse turns on, one assigned to every one of the 700. The two filters are kept apart because the claims they make are not the same. Rows marked “written” have a page of their own.
- 1.1Dhritarashtraधर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे समवेता युयुत्सवः ।dharmakṣetre kurukṣetre samavetā yuyutsavaḥ
- 1.2Sanjayaदृष्ट्वा तु पाण्डवानीकं व्यूढं दुर्योधनस्तदा ।dṛṣṭvā tu pāṇḍavānīkaṁ vyūḍhaṁ duryodhanastadā
- 1.3Sanjayaपश्यैतां पाण्डुपुत्राणामाचार्य महतीं चमूम् ।paśyaitāṁ pāṇḍuputrāṇāmācārya mahatīṁ camūm
- 1.4Sanjayaअत्र शूरा महेष्वासा भीमार्जुनसमा युधि ।atra śūrā maheṣvāsā bhīmārjunasamā yudhi
- 1.5Sanjayaधृष्टकेतुश्चेकितानः काशिराजश्च वीर्यवान् ।dhṛṣṭaketuścekitānaḥ kāśirājaśca vīryavān
- 1.6Sanjayaयुधामन्युश्च विक्रान्त उत्तमौजाश्च वीर्यवान् ।yudhāmanyuśca vikrānta uttamaujāśca vīryavān
- 1.7Sanjayaअस्माकं तु विशिष्टा ये तान्निबोध द्विजोत्तम ।asmākaṁ tu viśiṣṭā ye tānnibodha dvijottama
- 1.8Sanjayaभवान्भीष्मश्च कर्णश्च कृपश्च समितिञ्जयः ।bhavānbhīṣmaśca karṇaśca kṛpaśca samitiñjayaḥ
- 1.9Sanjayaअन्ये च बहवः शूरा मदर्थे त्यक्तजीविताः ।anye ca bahavaḥ śūrā madarthe tyaktajīvitāḥ
- 1.10Sanjayaअपर्याप्तं तदस्माकं बलं भीष्माभिरक्षितम् ।aparyāptaṁ tadasmākaṁ balaṁ bhīṣmābhirakṣitam
- 1.11Sanjayaअयनेषु च सर्वेषु यथाभागमवस्थिताः ।ayaneṣu ca sarveṣu yathābhāgamavasthitāḥ
- 1.12Sanjayaतस्य सञ्जनयन्हर्षं कुरुवृद्धः पितामहः ।tasya sañjanayanharṣaṁ kuruvṛddhaḥ pitāmahaḥ
- 1.13Sanjayaततः शङ्खाश्च भेर्यश्च पणवानकगोमुखाः ।tataḥ śaṅkhāśca bheryaśca paṇavānakagomukhāḥ
- 1.14Sanjayaततः श्वेतैर्हयैर्युक्ते महति स्यन्दने स्थितौ ।tataḥ śvetairhayairyukte mahati syandane sthitau
- 1.15Sanjayaपाञ्चजन्यं हृषीकेशो देवदत्तं धनञ्जयः ।pāñcajanyaṁ hṛṣīkeśo devadattaṁ dhanañjayaḥ
- 1.16Sanjayaअनन्तविजयं राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।anantavijayaṁ rājā kuntīputro yudhiṣṭhiraḥ
- 1.17Sanjayaकाश्यश्च परमेष्वासः शिखण्डी च महारथः ।kāśyaśca parameṣvāsaḥ śikhaṇḍī ca mahārathaḥ
- 1.18Sanjayaद्रुपदो द्रौपदेयाश्च सर्वशः पृथिवीपते ।drupado draupadeyāśca sarvaśaḥ pṛthivīpate
- 1.19Sanjayaस घोषो धार्तराष्ट्राणां हृदयानि व्यदारयत् ।sa ghoṣo dhārtarāṣṭrāṇāṁ hṛdayāni vyadārayat
- 1.20Sanjayaअथ व्यवस्थितान्दृष्ट्वा धार्तराष्ट्रान्कपिध्वजः ।atha vyavasthitāndṛṣṭvā dhārtarāṣṭrānkapidhvajaḥ
- 1.21Arjunaसेनयोरुभयोर्मध्ये रथं स्थापय मेऽच्युत ॥senayorubhayormadhye rathaṁ sthāpaya me’cyuta
- 1.22Arjunaयावदेतान्निरीक्षेऽहं योद्धुकामानवस्थितान् ।yāvadetānnirīkṣe’haṁ yoddhukāmānavasthitān
- 1.23Arjunaयोत्स्यमानानवेक्षेऽहं य एतेऽत्र समागताः ।yotsyamānānavekṣe’haṁ ya ete’tra samāgatāḥ
- 1.24Sanjayaएवमुक्तो हृषीकेशो गुडाकेशेन भारत ।evamukto hṛṣīkeśo guḍākeśena bhārata
- 1.25Sanjayaभीष्मद्रोणप्रमुखतः सर्वेषां च महीक्षिताम् ।bhīṣmadroṇapramukhataḥ sarveṣāṁ ca mahīkṣitām
- 1.26Sanjayaतत्रापश्यत्स्थितान्पार्थः पितॄनथ पितामहान् ।tatrāpaśyatsthitānpārthaḥ pitṝnatha pitāmahān
- 1.27Sanjayaश्वशुरान्सुहृदश्चैव सेनयोरुभयोरपि ।śvaśurānsuhṛdaścaiva senayorubhayorapi
- 1.28Arjunaदृष्ट्वेमं स्वजनं कृष्ण युयुत्सुं समुपस्थितम् ॥dṛṣṭvemaṁ svajanaṁ kṛṣṇa yuyutsuṁ samupasthitam
- 1.29Arjunaसीदन्ति मम गात्राणि मुखं च परिशुष्यति ।sīdanti mama gātrāṇi mukhaṁ ca pariśuṣyati
- 1.30Arjunaगाण्डीवं स्रंसते हस्तात्त्वक्चैव परिदह्यते ।gāṇḍīvaṁ sraṁsate hastāttvakcaiva paridahyate
- 1.31Arjunaनिमित्तानि च पश्यामि विपरीतानि केशव ।nimittāni ca paśyāmi viparītāni keśava
- 1.32Arjunaन काङ्क्षे विजयं कृष्ण न च राज्यं सुखानि च ।na kāṅkṣe vijayaṁ kṛṣṇa na ca rājyaṁ sukhāni ca
- 1.33Arjunaयेषामर्थे काङ्क्षितं नो राज्यं भोगाः सुखानि च ।yeṣāmarthe kāṅkṣitaṁ no rājyaṁ bhogāḥ sukhāni ca
- 1.34Arjunaआचार्याः पितरः पुत्रास्तथैव च पितामहाः ।ācāryāḥ pitaraḥ putrāstathaiva ca pitāmahāḥ
- 1.35Arjunaएतान्न हन्तुमिच्छामि घ्नतोऽपि मधुसूदन ।etānna hantumicchāmi ghnato’pi madhusūdana
- 1.36Arjunaनिहत्य धार्तराष्ट्रान्नः का प्रीतिः स्याज्जनार्दन ।nihatya dhārtarāṣṭrānnaḥ kā prītiḥ syājjanārdana
- 1.37Arjunaतस्मान्नार्हा वयं हन्तुं धार्तराष्ट्रान्स्वबान्धवान् ।tasmānnārhā vayaṁ hantuṁ dhārtarāṣṭrānsvabāndhavān
- 1.38Arjunaयद्यप्येते न पश्यन्ति लोभोपहतचेतसः ।yadyapyete na paśyanti lobhopahatacetasaḥ
- 1.39Arjunaकथं न ज्ञेयमस्माभिः पापादस्मान्निवर्तितुम् ।kathaṁ na jñeyamasmābhiḥ pāpādasmānnivartitum
- 1.40Arjunaकुलक्षये प्रणश्यन्ति कुलधर्माः सनातनाः ।kulakṣaye praṇaśyanti kuladharmāḥ sanātanāḥ
- 1.41Arjunaअधर्माभिभवात्कृष्ण प्रदुष्यन्ति कुलस्त्रियः ।adharmābhibhavātkṛṣṇa praduṣyanti kulastriyaḥ
- 1.42Arjunaसङ्करो नरकायैव कुलघ्नानां कुलस्य च ।saṅkaro narakāyaiva kulaghnānāṁ kulasya ca
- 1.43Arjunaदोषैरेतैः कुलघ्नानां वर्णसङ्करकारकैः ।doṣairetaiḥ kulaghnānāṁ varṇasaṅkarakārakaiḥ
- 1.44Arjunaउत्सन्नकुलधर्माणां मनुष्याणां जनार्दन ।utsannakuladharmāṇāṁ manuṣyāṇāṁ janārdana
- 1.45Arjunaअहो बत महत्पापं कर्तुं व्यवसिता वयम् ।aho bata mahatpāpaṁ kartuṁ vyavasitā vayam
- 1.46Arjunaयदि मामप्रतीकारमशस्त्रं शस्त्रपाणयः ।yadi māmapratīkāramaśastraṁ śastrapāṇayaḥ
- 1.47Sanjayaएवमुक्त्वार्जुनः सङ्ख्ये रथोपस्थ उपाविशत् ।evamuktvārjunaḥ saṅkhye rathopastha upāviśat
- 2.1Sanjayaतं तथा कृपयाविष्टमश्रुपूर्णाकुलेक्षणम् ।taṁ tathā kṛpayāviṣṭamaśrupūrṇākulekṣaṇam
- 2.2Shri Krishnaकुतस्त्वा कश्मलमिदं विषमे समुपस्थितम् ।kutastvā kaśmalamidaṁ viṣame samupasthitam
- 2.3Shri Krishnaक्लैब्यं मा स्म गमः पार्थ नैतत्त्वय्युपपद्यते ।klaibyaṁ mā sma gamaḥ pārtha naitattvayyupapadyate
- 2.4Arjunaकथं भीष्ममहं सङ्ख्ये द्रोणं च मधुसूदन ।kathaṁ bhīṣmamahaṁ saṅkhye droṇaṁ ca madhusūdana
- 2.5Arjunaगुरूनहत्वा हि महानुभावान्gurūnahatvā hi mahānubhāvān
- 2.6Arjunaन चैतद्विद्मः कतरन्नो गरीयोna caitadvidmaḥ kataranno garīyo
- 2.7Arjunaकार्पण्यदोषोपहतस्वभावःkārpaṇyadoṣopahatasvabhāvaḥ
- 2.8Arjunaन हि प्रपश्यामि ममापनुद्याद्na hi prapaśyāmi mamāpanudyād
- 2.9Sanjayaएवमुक्त्वा हृषीकेशं गुडाकेशः परन्तप ।evamuktvā hṛṣīkeśaṁ guḍākeśaḥ parantapa
- 2.10Sanjayaतमुवाच हृषीकेशः प्रहसन्निव भारत ।tamuvāca hṛṣīkeśaḥ prahasanniva bhārata
- 2.11Shri Krishnaअशोच्यानन्वशोचस्त्वं प्रज्ञावादांश्च भाषसे ।aśocyānanvaśocastvaṁ prajñāvādāṁśca bhāṣase
- 2.12Shri Krishnaन त्वेवाहं जातु नासं न त्वं नेमे जनाधिपाः ।na tvevāhaṁ jātu nāsaṁ na tvaṁ neme janādhipāḥ
- 2.13Shri Krishnaदेहिनोऽस्मिन्यथा देहे कौमारं यौवनं जरा ।dehino’sminyathā dehe kaumāraṁ yauvanaṁ jarā
- 2.14writtenShri Krishnaमात्रास्पर्शास्तु कौन्तेय शीतोष्णसुखदुःखदाः ।mātrāsparśāstu kaunteya śītoṣṇasukhaduḥkhadāḥ
- 2.15writtenShri Krishnaयं हि न व्यथयन्त्येते पुरुषं पुरुषर्षभ ।yaṁ hi na vyathayantyete puruṣaṁ puruṣarṣabha
- 2.16Shri Krishnaनासतो विद्यते भावो नाभावो विद्यते सतः ।nāsato vidyate bhāvo nābhāvo vidyate sataḥ
- 2.17Shri Krishnaअविनाशि तु तद्विद्धि येन सर्वमिदं ततम् ।avināśi tu tadviddhi yena sarvamidaṁ tatam
- 2.18Shri Krishnaअन्तवन्त इमे देहा नित्यस्योक्ताः शरीरिणः ।antavanta ime dehā nityasyoktāḥ śarīriṇaḥ
- 2.19Shri Krishnaय एनं वेत्ति हन्तारं यश्चैनं मन्यते हतम् ।ya enaṁ vetti hantāraṁ yaścainaṁ manyate hatam
- 2.20writtenShri Krishnaन जायते म्रियते वा कदाचिन्na jāyate mriyate vā kadācin
- 2.21Shri Krishnaवेदाविनाशिनं नित्यं य एनमजमव्ययम् ।vedāvināśinaṁ nityaṁ ya enamajamavyayam
- 2.22writtenShri Krishnaवासांसि जीर्णानि यथा विहायvāsāṁsi jīrṇāni yathā vihāya
- 2.23writtenShri Krishnaनैनं छिन्दन्ति शस्त्राणि नैनं दहति पावकः ।nainaṁ chindanti śastrāṇi nainaṁ dahati pāvakaḥ
- 2.24Shri Krishnaअच्छेद्योऽयमदाह्योऽयमक्लेद्योऽशोष्य एव च ।acchedyo’yamadāhyo’yamakledyo’śoṣya eva ca
- 2.25Shri Krishnaअव्यक्तोऽयमचिन्त्योऽयमविकार्योऽयमुच्यते ।avyakto’yamacintyo’yamavikāryo’yamucyate
- 2.26Shri Krishnaअथ चैनं नित्यजातं नित्यं वा मन्यसे मृतम् ।atha cainaṁ nityajātaṁ nityaṁ vā manyase mṛtam
- 2.27Shri Krishnaजातस्य हि ध्रुवो मृत्युर्ध्रुवं जन्म मृतस्य च ।jātasya hi dhruvo mṛtyurdhruvaṁ janma mṛtasya ca
- 2.28Shri Krishnaअव्यक्तादीनि भूतानि व्यक्तमध्यानि भारत ।avyaktādīni bhūtāni vyaktamadhyāni bhārata
- 2.29Shri Krishnaआश्चर्यवत्पश्यति कश्चिदेनमाश्चर्यवद्वदति तथैव चान्यः ।āścaryavatpaśyati kaścidenamāścaryavadvadati tathaiva cānyaḥ
- 2.30Shri Krishnaदेही नित्यमवध्योऽयं देहे सर्वस्य भारत ।dehī nityamavadhyo’yaṁ dehe sarvasya bhārata
- 2.31writtenShri Krishnaस्वधर्ममपि चावेक्ष्य न विकम्पितुमर्हसि ।svadharmamapi cāvekṣya na vikampitumarhasi
- 2.32Shri Krishnaयदृच्छया चोपपन्नं स्वर्गद्वारमपावृतम् ।yadṛcchayā copapannaṁ svargadvāramapāvṛtam
- 2.33Shri Krishnaअथ चेत्त्वमिमं धर्म्यं सङ्ग्रामं न करिष्यसि ।atha cettvamimaṁ dharmyaṁ saṅgrāmaṁ na kariṣyasi
- 2.34Shri Krishnaअकीर्तिं चापि भूतानि कथयिष्यन्ति तेऽव्ययाम् ।akīrtiṁ cāpi bhūtāni kathayiṣyanti te’vyayām
- 2.35Shri Krishnaभयाद्रणादुपरतं मंस्यन्ते त्वां महारथाः ।bhayādraṇāduparataṁ maṁsyante tvāṁ mahārathāḥ
- 2.36Shri Krishnaअवाच्यवादांश्च बहून्वदिष्यन्ति तवाहिताः ।avācyavādāṁśca bahūnvadiṣyanti tavāhitāḥ
- 2.37Shri Krishnaहतो वा प्राप्स्यसि स्वर्गं जित्वा वा भोक्ष्यसे महीम् ।hato vā prāpsyasi svargaṁ jitvā vā bhokṣyase mahīm
- 2.38Shri Krishnaसुखदुःखे समे कृत्वा लाभालाभौ जयाजयौ ।sukhaduḥkhe same kṛtvā lābhālābhau jayājayau
- 2.39Shri Krishnaएषा तेऽभिहिता साङ्ख्ये बुद्धिर्योगे त्विमां शृणु ।eṣā te’bhihitā sāṅkhye buddhiryoge tvimāṁ śṛṇu
- 2.40Shri Krishnaनेहाभिक्रमनाशोऽस्ति प्रत्यवायो न विद्यते ।nehābhikramanāśo’sti pratyavāyo na vidyate
- 2.41Shri Krishnaव्यवसायात्मिका बुद्धिरेकेह कुरुनन्दन ।vyavasāyātmikā buddhirekeha kurunandana
- 2.42Shri Krishnaयामिमां पुष्पितां वाचं प्रवदन्त्यविपश्चितः ।yāmimāṁ puṣpitāṁ vācaṁ pravadantyavipaścitaḥ
- 2.43Shri Krishnaकामात्मानः स्वर्गपरा जन्मकर्मफलप्रदाम् ।kāmātmānaḥ svargaparā janmakarmaphalapradām
- 2.44Shri Krishnaभोगैश्वर्यप्रसक्तानां तयापहृतचेतसाम् ।bhogaiśvaryaprasaktānāṁ tayāpahṛtacetasām
- 2.45Shri Krishnaत्रैगुण्यविषया वेदा निस्त्रैगुण्यो भवार्जुन ।traiguṇyaviṣayā vedā nistraiguṇyo bhavārjuna
- 2.46Shri Krishnaयावानर्थ उदपाने सर्वतः सम्प्लुतोदके ।yāvānartha udapāne sarvataḥ samplutodake
- 2.47writtenShri Krishnaकर्मण्येवाधिकारस्ते मा फलेषु कदाचन ।karmaṇyevādhikāraste mā phaleṣu kadācana
- 2.48writtenShri Krishnaयोगस्थः कुरु कर्माणि सङ्गं त्यक्त्वा धनञ्जय ।yogasthaḥ kuru karmāṇi saṅgaṁ tyaktvā dhanañjaya
- 2.49Shri Krishnaदूरेण ह्यवरं कर्म बुद्धियोगाद्धनञ्जय ।dūreṇa hyavaraṁ karma buddhiyogāddhanañjaya
- 2.50writtenShri Krishnaबुद्धियुक्तो जहातीह उभे सुकृतदुष्कृते ।buddhiyukto jahātīha ubhe sukṛtaduṣkṛte
- 2.51Shri Krishnaकर्मजं बुद्धियुक्ता हि फलं त्यक्त्वा मनीषिणः ।karmajaṁ buddhiyuktā hi phalaṁ tyaktvā manīṣiṇaḥ
- 2.52Shri Krishnaयदा ते मोहकलिलं बुद्धिर्व्यतितरिष्यति ।yadā te mohakalilaṁ buddhirvyatitariṣyati
- 2.53Shri Krishnaश्रुतिविप्रतिपन्ना ते यदा स्थास्यति निश्चला ।śrutivipratipannā te yadā sthāsyati niścalā
- 2.54Arjunaस्थितप्रज्ञस्य का भाषा समाधिस्थस्य केशव ।sthitaprajñasya kā bhāṣā samādhisthasya keśava
- 2.55Shri Krishnaप्रजहाति यदा कामान्सर्वान्पार्थ मनोगतान् ।prajahāti yadā kāmānsarvānpārtha manogatān
- 2.56writtenShri Krishnaदुःखेष्वनुद्विग्नमनाः सुखेषु विगतस्पृहः ।duḥkheṣvanudvignamanāḥ sukheṣu vigataspṛhaḥ
- 2.57writtenShri Krishnaयः सर्वत्रानभिस्नेहस्तत्तत्प्राप्य शुभाशुभम् ।yaḥ sarvatrānabhisnehastattatprāpya śubhāśubham
- 2.58Shri Krishnaयदा संहरते चायं कूर्मोऽङ्गानीव सर्वशः ।yadā saṁharate cāyaṁ kūrmo’ṅgānīva sarvaśaḥ
- 2.59Shri Krishnaविषया विनिवर्तन्ते निराहारस्य देहिनः ।viṣayā vinivartante nirāhārasya dehinaḥ
- 2.60Shri Krishnaयततो ह्यपि कौन्तेय पुरुषस्य विपश्चितः ।yatato hyapi kaunteya puruṣasya vipaścitaḥ
- 2.61Shri Krishnaतानि सर्वाणि संयम्य युक्त आसीत मत्परः ।tāni sarvāṇi saṁyamya yukta āsīta matparaḥ
- 2.62writtenShri Krishnaध्यायतो विषयान्पुंसः सङ्गस्तेषूपजायते ।dhyāyato viṣayānpuṁsaḥ saṅgasteṣūpajāyate
- 2.63Shri Krishnaक्रोधाद्भवति सम्मोहः सम्मोहात्स्मृतिविभ्रमः ।krodhādbhavati sammohaḥ sammohātsmṛtivibhramaḥ
- 2.64Shri Krishnaरागद्वेषवियुक्तैस्तु विषयानिन्द्रियैश्चरन् ।rāgadveṣaviyuktaistu viṣayānindriyaiścaran
- 2.65Shri Krishnaप्रसादे सर्वदुःखानां हानिरस्योपजायते ।prasāde sarvaduḥkhānāṁ hānirasyopajāyate
- 2.66Shri Krishnaनास्ति बुद्धिरयुक्तस्य न चायुक्तस्य भावना ।nāsti buddhirayuktasya na cāyuktasya bhāvanā
- 2.67Shri Krishnaइन्द्रियाणां हि चरतां यन्मनोऽनुविधीयते ।indriyāṇāṁ hi caratāṁ yanmano’nuvidhīyate
- 2.68Shri Krishnaतस्माद्यस्य महाबाहो निगृहीतानि सर्वशः ।tasmādyasya mahābāho nigṛhītāni sarvaśaḥ
- 2.69Shri Krishnaया निशा सर्वभूतानां तस्यां जागर्ति संयमी ।yā niśā sarvabhūtānāṁ tasyāṁ jāgarti saṁyamī
- 2.70writtenShri Krishnaआपूर्यमाणमचलप्रतिष्ठंāpūryamāṇamacalapratiṣṭhaṁ
- 2.71Shri Krishnaविहाय कामान्यः सर्वान्पुमांश्चरति निःस्पृहः ।vihāya kāmānyaḥ sarvānpumāṁścarati niḥspṛhaḥ
- 2.72Shri Krishnaएषा ब्राह्मी स्थितिः पार्थ नैनां प्राप्य विमुह्यति ।eṣā brāhmī sthitiḥ pārtha naināṁ prāpya vimuhyati
- 3.1Arjunaज्यायसी चेत्कर्मणस्ते मता बुद्धिर्जनार्दन ।jyāyasī cetkarmaṇaste matā buddhirjanārdana
- 3.2Arjunaव्यामिश्रेणेव वाक्येन बुद्धिं मोहयसीव मे ।vyāmiśreṇeva vākyena buddhiṁ mohayasīva me
- 3.3Shri Krishnaलोकेऽस्मिन्द्विविधा निष्ठा पुरा प्रोक्ता मयानघ ।loke’smindvividhā niṣṭhā purā proktā mayānagha
- 3.4Shri Krishnaन कर्मणामनारम्भान्नैष्कर्म्यं पुरुषोऽश्नुते ।na karmaṇāmanārambhānnaiṣkarmyaṁ puruṣo’śnute
- 3.5Shri Krishnaन हि कश्चित्क्षणमपि जातु तिष्ठत्यकर्मकृत् ।na hi kaścitkṣaṇamapi jātu tiṣṭhatyakarmakṛt
- 3.6Shri Krishnaकर्मेन्द्रियाणि संयम्य य आस्ते मनसा स्मरन् ।karmendriyāṇi saṁyamya ya āste manasā smaran
- 3.7Shri Krishnaयस्त्विन्द्रियाणि मनसा नियम्यारभतेऽर्जुन ।yastvindriyāṇi manasā niyamyārabhate’rjuna
- 3.8writtenShri Krishnaनियतं कुरु कर्म त्वं कर्म ज्यायो ह्यकर्मणः ।niyataṁ kuru karma tvaṁ karma jyāyo hyakarmaṇaḥ
- 3.9Shri Krishnaयज्ञार्थात्कर्मणोऽन्यत्र लोकोऽयं कर्मबन्धनः ।yajñārthātkarmaṇo’nyatra loko’yaṁ karmabandhanaḥ
- 3.10Shri Krishnaसहयज्ञाः प्रजाः सृष्ट्वा पुरोवाच प्रजापतिः ।sahayajñāḥ prajāḥ sṛṣṭvā purovāca prajāpatiḥ
- 3.11Shri Krishnaदेवान्भावयतानेन ते देवा भावयन्तु वः ।devānbhāvayatānena te devā bhāvayantu vaḥ
- 3.12Shri Krishnaइष्टान्भोगान्हि वो देवा दास्यन्ते यज्ञभाविताः ।iṣṭānbhogānhi vo devā dāsyante yajñabhāvitāḥ
- 3.13Shri Krishnaयज्ञशिष्टाशिनः सन्तो मुच्यन्ते सर्वकिल्बिषैः ।yajñaśiṣṭāśinaḥ santo mucyante sarvakilbiṣaiḥ
- 3.14Shri Krishnaअन्नाद्भवन्ति भूतानि पर्जन्यादन्नसम्भवः ।annādbhavanti bhūtāni parjanyādannasambhavaḥ
- 3.15Shri Krishnaकर्म ब्रह्मोद्भवं विद्धि ब्रह्माक्षरसमुद्भवम् ।karma brahmodbhavaṁ viddhi brahmākṣarasamudbhavam
- 3.16Shri Krishnaएवं प्रवर्तितं चक्रं नानुवर्तयतीह यः ।evaṁ pravartitaṁ cakraṁ nānuvartayatīha yaḥ
- 3.17Shri Krishnaयस्त्वात्मरतिरेव स्यादात्मतृप्तश्च मानवः ।yastvātmaratireva syādātmatṛptaśca mānavaḥ
- 3.18Shri Krishnaनैव तस्य कृतेनार्थो नाकृतेनेह कश्चन ।naiva tasya kṛtenārtho nākṛteneha kaścana
- 3.19writtenShri Krishnaतस्मादसक्तः सततं कार्यं कर्म समाचर ।tasmādasaktaḥ satataṁ kāryaṁ karma samācara
- 3.20Shri Krishnaकर्मणैव हि संसिद्धिमास्थिता जनकादयः ।karmaṇaiva hi saṁsiddhimāsthitā janakādayaḥ
- 3.21Shri Krishnaयद्यदाचरति श्रेष्ठस्तत्तदेवेतरो जनः ।yadyadācarati śreṣṭhastattadevetaro janaḥ
- 3.22Shri Krishnaन मे पार्थास्ति कर्तव्यं त्रिषु लोकेषु किञ्चन ।na me pārthāsti kartavyaṁ triṣu lokeṣu kiñcana
- 3.23Shri Krishnaयदि ह्यहं न वर्तेयं जातु कर्मण्यतन्द्रितः ।yadi hyahaṁ na varteyaṁ jātu karmaṇyatandritaḥ
- 3.24Shri Krishnaउत्सीदेयुरिमे लोका न कुर्यां कर्म चेदहम् ।utsīdeyurime lokā na kuryāṁ karma cedaham
- 3.25Shri Krishnaसक्ताः कर्मण्यविद्वांसो यथा कुर्वन्ति भारत ।saktāḥ karmaṇyavidvāṁso yathā kurvanti bhārata
- 3.26Shri Krishnaन बुद्धिभेदं जनयेदज्ञानां कर्मसङ्गिनाम् ।na buddhibhedaṁ janayedajñānāṁ karmasaṅginām
- 3.27Shri Krishnaप्रकृतेः क्रियमाणानि गुणैः कर्माणि सर्वशः ।prakṛteḥ kriyamāṇāni guṇaiḥ karmāṇi sarvaśaḥ
- 3.28Shri Krishnaतत्त्ववित्तु महाबाहो गुणकर्मविभागयोः ।tattvavittu mahābāho guṇakarmavibhāgayoḥ
- 3.29Shri Krishnaप्रकृतेर्गुणसम्मूढाः सज्जन्ते गुणकर्मसु ।prakṛterguṇasammūḍhāḥ sajjante guṇakarmasu
- 3.30Shri Krishnaमयि सर्वाणि कर्माणि संन्यस्याध्यात्मचेतसा ।mayi sarvāṇi karmāṇi saṁnyasyādhyātmacetasā
- 3.31Shri Krishnaये मे मतमिदं नित्यमनुतिष्ठन्ति मानवाः ।ye me matamidaṁ nityamanutiṣṭhanti mānavāḥ
- 3.32Shri Krishnaये त्वेतदभ्यसूयन्तो नानुतिष्ठन्ति मे मतम् ।ye tvetadabhyasūyanto nānutiṣṭhanti me matam
- 3.33Shri Krishnaसदृशं चेष्टते स्वस्याः प्रकृतेर्ज्ञानवानपि ।sadṛśaṁ ceṣṭate svasyāḥ prakṛterjñānavānapi
- 3.34Shri Krishnaइन्द्रियस्येन्द्रियस्यार्थे रागद्वेषौ व्यवस्थितौ ।indriyasyendriyasyārthe rāgadveṣau vyavasthitau
- 3.35writtenShri Krishnaश्रेयान्स्वधर्मो विगुणः परधर्मात्स्वनुष्ठितात् ।śreyānsvadharmo viguṇaḥ paradharmātsvanuṣṭhitāt
- 3.36Arjunaअथ केन प्रयुक्तोऽयं पापं चरति पूरुषः ।atha kena prayukto’yaṁ pāpaṁ carati pūruṣaḥ
- 3.37Shri Krishnaकाम एष क्रोध एष रजोगुणसमुद्भवः ।kāma eṣa krodha eṣa rajoguṇasamudbhavaḥ
- 3.38Shri Krishnaधूमेनाव्रियते वह्निर्यथादर्शो मलेन च ।dhūmenāvriyate vahniryathādarśo malena ca
- 3.39Shri Krishnaआवृतं ज्ञानमेतेन ज्ञानिनो नित्यवैरिणा ।āvṛtaṁ jñānametena jñānino nityavairiṇā
- 3.40Shri Krishnaइन्द्रियाणि मनो बुद्धिरस्याधिष्ठानमुच्यते ।indriyāṇi mano buddhirasyādhiṣṭhānamucyate
- 3.41Shri Krishnaतस्मात्त्वमिन्द्रियाण्यादौ नियम्य भरतर्षभ ।tasmāttvamindriyāṇyādau niyamya bharatarṣabha
- 3.42Shri Krishnaइन्द्रियाणि पराण्याहुरिन्द्रियेभ्यः परं मनः ।indriyāṇi parāṇyāhurindriyebhyaḥ paraṁ manaḥ
- 3.43Shri Krishnaएवं बुद्धेः परं बुद्ध्वा संस्तभ्यात्मानमात्मना ।evaṁ buddheḥ paraṁ buddhvā saṁstabhyātmānamātmanā
- 4.1Shri Krishnaइमं विवस्वते योगं प्रोक्तवानहमव्ययम् ।imaṁ vivasvate yogaṁ proktavānahamavyayam
- 4.2Shri Krishnaएवं परम्पराप्राप्तमिमं राजर्षयो विदुः ।evaṁ paramparāprāptamimaṁ rājarṣayo viduḥ
- 4.3Shri Krishnaस एवायं मया तेऽद्य योगः प्रोक्तः पुरातनः ।sa evāyaṁ mayā te’dya yogaḥ proktaḥ purātanaḥ
- 4.4Arjunaअपरं भवतो जन्म परं जन्म विवस्वतः ।aparaṁ bhavato janma paraṁ janma vivasvataḥ
- 4.5Shri Krishnaबहूनि मे व्यतीतानि जन्मानि तव चार्जुन ।bahūni me vyatītāni janmāni tava cārjuna
- 4.6Shri Krishnaअजोऽपि सन्नव्ययात्मा भूतानामीश्वरोऽपि सन् ।ajo’pi sannavyayātmā bhūtānāmīśvaro’pi san
- 4.7writtenShri Krishnaयदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति भारत ।yadā yadā hi dharmasya glānirbhavati bhārata
- 4.8writtenShri Krishnaपरित्राणाय साधूनां विनाशाय च दुष्कृताम् ।paritrāṇāya sādhūnāṁ vināśāya ca duṣkṛtām
- 4.9Shri Krishnaजन्म कर्म च मे दिव्यमेवं यो वेत्ति तत्त्वतः ।janma karma ca me divyamevaṁ yo vetti tattvataḥ
- 4.10Shri Krishnaवीतरागभयक्रोधा मन्मया मामुपाश्रिताः ।vītarāgabhayakrodhā manmayā māmupāśritāḥ
- 4.11Shri Krishnaये यथा मां प्रपद्यन्ते तांस्तथैव भजाम्यहम् ।ye yathā māṁ prapadyante tāṁstathaiva bhajāmyaham
- 4.12Shri Krishnaकाङ्क्षन्तः कर्मणां सिद्धिं यजन्त इह देवताः ।kāṅkṣantaḥ karmaṇāṁ siddhiṁ yajanta iha devatāḥ
- 4.13Shri Krishnaचातुर्वर्ण्यं मया सृष्टं गुणकर्मविभागशः ।cāturvarṇyaṁ mayā sṛṣṭaṁ guṇakarmavibhāgaśaḥ
- 4.14Shri Krishnaन मां कर्माणि लिम्पन्ति न मे कर्मफले स्पृहा ।na māṁ karmāṇi limpanti na me karmaphale spṛhā
- 4.15Shri Krishnaएवं ज्ञात्वा कृतं कर्म पूर्वैरपि मुमुक्षुभिः ।evaṁ jñātvā kṛtaṁ karma pūrvairapi mumukṣubhiḥ
- 4.16Shri Krishnaकिं कर्म किमकर्मेति कवयोऽप्यत्र मोहिताः ।kiṁ karma kimakarmeti kavayo’pyatra mohitāḥ
- 4.17Shri Krishnaकर्मणो ह्यपि बोद्धव्यं बोद्धव्यं च विकर्मणः ।karmaṇo hyapi boddhavyaṁ boddhavyaṁ ca vikarmaṇaḥ
- 4.18Shri Krishnaकर्मण्यकर्म यः पश्येदकर्मणि च कर्म यः ।karmaṇyakarma yaḥ paśyedakarmaṇi ca karma yaḥ
- 4.19Shri Krishnaयस्य सर्वे समारम्भाः कामसङ्कल्पवर्जिताः ।yasya sarve samārambhāḥ kāmasaṅkalpavarjitāḥ
- 4.20Shri Krishnaत्यक्त्वा कर्मफलासङ्गं नित्यतृप्तो निराश्रयः ।tyaktvā karmaphalāsaṅgaṁ nityatṛpto nirāśrayaḥ
- 4.21Shri Krishnaनिराशीर्यतचित्तात्मा त्यक्तसर्वपरिग्रहः ।nirāśīryatacittātmā tyaktasarvaparigrahaḥ
- 4.22Shri Krishnaयदृच्छालाभसन्तुष्टो द्वन्द्वातीतो विमत्सरः ।yadṛcchālābhasantuṣṭo dvandvātīto vimatsaraḥ
- 4.23Shri Krishnaगतसङ्गस्य मुक्तस्य ज्ञानावस्थितचेतसः ।gatasaṅgasya muktasya jñānāvasthitacetasaḥ
- 4.24Shri Krishnaब्रह्मार्पणं ब्रह्म हविर्ब्रह्माग्नौ ब्रह्मणा हुतम् ।brahmārpaṇaṁ brahma havirbrahmāgnau brahmaṇā hutam
- 4.25Shri Krishnaदैवमेवापरे यज्ञं योगिनः पर्युपासते ।daivamevāpare yajñaṁ yoginaḥ paryupāsate
- 4.26Shri Krishnaश्रोत्रादीनीन्द्रियाण्यन्ये संयमाग्निषु जुह्वति ।śrotrādīnīndriyāṇyanye saṁyamāgniṣu juhvati
- 4.27Shri Krishnaसर्वाणीन्द्रियकर्माणि प्राणकर्माणि चापरे ।sarvāṇīndriyakarmāṇi prāṇakarmāṇi cāpare
- 4.28Shri Krishnaद्रव्ययज्ञास्तपोयज्ञा योगयज्ञास्तथापरे ।dravyayajñāstapoyajñā yogayajñāstathāpare
- 4.29Shri Krishnaअपाने जुह्वति प्राणं प्राणेऽपानं तथापरे ।apāne juhvati prāṇaṁ prāṇe’pānaṁ tathāpare
- 4.30Shri Krishnaअपरे नियताहाराः प्राणान्प्राणेषु जुह्वति ।apare niyatāhārāḥ prāṇānprāṇeṣu juhvati
- 4.31Shri Krishnaयज्ञशिष्टामृतभुजो यान्ति ब्रह्म सनातनम् ।yajñaśiṣṭāmṛtabhujo yānti brahma sanātanam
- 4.32Shri Krishnaएवं बहुविधा यज्ञा वितता ब्रह्मणो मुखे ।evaṁ bahuvidhā yajñā vitatā brahmaṇo mukhe
- 4.33Shri Krishnaश्रेयान्द्रव्यमयाद्यज्ञाज्ज्ञानयज्ञः परन्तप ।śreyāndravyamayādyajñājjñānayajñaḥ parantapa
- 4.34writtenShri Krishnaतद्विद्धि प्रणिपातेन परिप्रश्नेन सेवया ।tadviddhi praṇipātena paripraśnena sevayā
- 4.35Shri Krishnaयज्ज्ञात्वा न पुनर्मोहमेवं यास्यसि पाण्डव ।yajjñātvā na punarmohamevaṁ yāsyasi pāṇḍava
- 4.36Shri Krishnaअपि चेदसि पापेभ्यः सर्वेभ्यः पापकृत्तमः ।api cedasi pāpebhyaḥ sarvebhyaḥ pāpakṛttamaḥ
- 4.37Shri Krishnaयथैधांसि समिद्धोऽग्निर्भस्मसात्कुरुतेऽर्जुन ।yathaidhāṁsi samiddho’gnirbhasmasātkurute’rjuna
- 4.38writtenShri Krishnaन हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते ।na hi jñānena sadṛśaṁ pavitramiha vidyate
- 4.39Shri Krishnaश्रद्धावाँल्लभते ज्ञानं तत्परः संयतेन्द्रियः ।śraddhāvām̐llabhate jñānaṁ tatparaḥ saṁyatendriyaḥ
- 4.40Shri Krishnaअज्ञश्चाश्रद्दधानश्च संशयात्मा विनश्यति ।ajñaścāśraddadhānaśca saṁśayātmā vinaśyati
- 4.41Shri Krishnaयोगसंन्यस्तकर्माणं ज्ञानसञ्छिन्नसंशयम् ।yogasaṁnyastakarmāṇaṁ jñānasañchinnasaṁśayam
- 4.42Shri Krishnaतस्मादज्ञानसम्भूतं हृत्स्थं ज्ञानासिनात्मनः ।tasmādajñānasambhūtaṁ hṛtsthaṁ jñānāsinātmanaḥ
- 5.1Arjunaसंन्यासं कर्मणां कृष्ण पुनर्योगं च शंससि ।saṁnyāsaṁ karmaṇāṁ kṛṣṇa punaryogaṁ ca śaṁsasi
- 5.2Shri Krishnaसंन्यासः कर्मयोगश्च निःश्रेयसकरावुभौ ।saṁnyāsaḥ karmayogaśca niḥśreyasakarāvubhau
- 5.3Shri Krishnaज्ञेयः स नित्यसंन्यासी यो न द्वेष्टि न काङ्क्षति ।jñeyaḥ sa nityasaṁnyāsī yo na dveṣṭi na kāṅkṣati
- 5.4Shri Krishnaसाङ्ख्ययोगौ पृथग्बालाः प्रवदन्ति न पण्डिताः ।sāṅkhyayogau pṛthagbālāḥ pravadanti na paṇḍitāḥ
- 5.5Shri Krishnaयत्साङ्ख्यैः प्राप्यते स्थानं तद्योगैरपि गम्यते ।yatsāṅkhyaiḥ prāpyate sthānaṁ tadyogairapi gamyate
- 5.6Shri Krishnaसंन्यासस्तु महाबाहो दुःखमाप्तुमयोगतः ।saṁnyāsastu mahābāho duḥkhamāptumayogataḥ
- 5.7Shri Krishnaयोगयुक्तो विशुद्धात्मा विजितात्मा जितेन्द्रियः ।yogayukto viśuddhātmā vijitātmā jitendriyaḥ
- 5.8Shri Krishnaनैव किञ्चित्करोमीति युक्तो मन्येत तत्त्ववित् ।naiva kiñcitkaromīti yukto manyeta tattvavit
- 5.9Shri Krishnaप्रलपन्विसृजन्गृह्णन्नुन्मिषन्निमिषन्नपि ।pralapanvisṛjangṛhṇannunmiṣannimiṣannapi
- 5.10Shri Krishnaब्रह्मण्याधाय कर्माणि सङ्गं त्यक्त्वा करोति यः ।brahmaṇyādhāya karmāṇi saṅgaṁ tyaktvā karoti yaḥ
- 5.11Shri Krishnaकायेन मनसा बुद्ध्या केवलैरिन्द्रियैरपि ।kāyena manasā buddhyā kevalairindriyairapi
- 5.12Shri Krishnaयुक्तः कर्मफलं त्यक्त्वा शान्तिमाप्नोति नैष्ठिकीम् ।yuktaḥ karmaphalaṁ tyaktvā śāntimāpnoti naiṣṭhikīm
- 5.13Shri Krishnaसर्वकर्माणि मनसा संन्यस्यास्ते सुखं वशी ।sarvakarmāṇi manasā saṁnyasyāste sukhaṁ vaśī
- 5.14Shri Krishnaन कर्तृत्वं न कर्माणि लोकस्य सृजति प्रभुः ।na kartṛtvaṁ na karmāṇi lokasya sṛjati prabhuḥ
- 5.15Shri Krishnaनादत्ते कस्यचित्पापं न चैव सुकृतं विभुः ।nādatte kasyacitpāpaṁ na caiva sukṛtaṁ vibhuḥ
- 5.16Shri Krishnaज्ञानेन तु तदज्ञानं येषां नाशितमात्मनः ।jñānena tu tadajñānaṁ yeṣāṁ nāśitamātmanaḥ
- 5.17Shri Krishnaतद्बुद्धयस्तदात्मानस्तन्निष्ठास्तत्परायणाः ।tadbuddhayastadātmānastanniṣṭhāstatparāyaṇāḥ
- 5.18writtenShri Krishnaविद्याविनयसम्पन्ने ब्राह्मणे गवि हस्तिनि ।vidyāvinayasampanne brāhmaṇe gavi hastini
- 5.19Shri Krishnaइहैव तैर्जितः सर्गो येषां साम्ये स्थितं मनः ।ihaiva tairjitaḥ sargo yeṣāṁ sāmye sthitaṁ manaḥ
- 5.20Shri Krishnaन प्रहृष्येत्प्रियं प्राप्य नोद्विजेत्प्राप्य चाप्रियम् ।na prahṛṣyetpriyaṁ prāpya nodvijetprāpya cāpriyam
- 5.21Shri Krishnaबाह्यस्पर्शेष्वसक्तात्मा विन्दत्यात्मनि यत्सुखम् ।bāhyasparśeṣvasaktātmā vindatyātmani yatsukham
- 5.22Shri Krishnaये हि संस्पर्शजा भोगा दुःखयोनय एव ते ।ye hi saṁsparśajā bhogā duḥkhayonaya eva te
- 5.23Shri Krishnaशक्नोतीहैव यः सोढुं प्राक्शरीरविमोक्षणात् ।śaknotīhaiva yaḥ soḍhuṁ prākśarīravimokṣaṇāt
- 5.24Shri Krishnaयोऽन्तःसुखोऽन्तरारामस्तथान्तर्ज्योतिरेव यः ।yo’ntaḥsukho’ntarārāmastathāntarjyotireva yaḥ
- 5.25Shri Krishnaलभन्ते ब्रह्मनिर्वाणमृषयः क्षीणकल्मषाः ।labhante brahmanirvāṇamṛṣayaḥ kṣīṇakalmaṣāḥ
- 5.26Shri Krishnaकामक्रोधवियुक्तानां यतीनां यतचेतसाम् ।kāmakrodhaviyuktānāṁ yatīnāṁ yatacetasām
- 5.27Shri Krishnaस्पर्शान्कृत्वा बहिर्बाह्यांश्चक्षुश्चैवान्तरे भ्रुवोः ।sparśānkṛtvā bahirbāhyāṁścakṣuścaivāntare bhruvoḥ
- 5.28Shri Krishnaयतेन्द्रियमनोबुद्धिर्मुनिर्मोक्षपरायणः ।yatendriyamanobuddhirmunirmokṣaparāyaṇaḥ
- 5.29Shri Krishnaभोक्तारं यज्ञतपसां सर्वलोकमहेश्वरम् ।bhoktāraṁ yajñatapasāṁ sarvalokamaheśvaram
- 6.1Shri Krishnaअनाश्रितः कर्मफलं कार्यं कर्म करोति यः ।anāśritaḥ karmaphalaṁ kāryaṁ karma karoti yaḥ
- 6.2Shri Krishnaयं संन्यासमिति प्राहुर्योगं तं विद्धि पाण्डव ।yaṁ saṁnyāsamiti prāhuryogaṁ taṁ viddhi pāṇḍava
- 6.3Shri Krishnaआरुरुक्षोर्मुनेर्योगं कर्म कारणमुच्यते ।ārurukṣormuneryogaṁ karma kāraṇamucyate
- 6.4Shri Krishnaयदा हि नेन्द्रियार्थेषु न कर्मस्वनुषज्जते ।yadā hi nendriyārtheṣu na karmasvanuṣajjate
- 6.5writtenShri Krishnaउद्धरेदात्मनात्मानं नात्मानमवसादयेत् ।uddharedātmanātmānaṁ nātmānamavasādayet
- 6.6writtenShri Krishnaबन्धुरात्मात्मनस्तस्य येनात्मैवात्मना जितः ।bandhurātmātmanastasya yenātmaivātmanā jitaḥ
- 6.7Shri Krishnaजितात्मनः प्रशान्तस्य परमात्मा समाहितः ।jitātmanaḥ praśāntasya paramātmā samāhitaḥ
- 6.8Shri Krishnaज्ञानविज्ञानतृप्तात्मा कूटस्थो विजितेन्द्रियः ।jñānavijñānatṛptātmā kūṭastho vijitendriyaḥ
- 6.9Shri Krishnaसुहृन्मित्रार्युदासीनमध्यस्थद्वेष्यबन्धुषु ।suhṛnmitrāryudāsīnamadhyasthadveṣyabandhuṣu
- 6.10Shri Krishnaयोगी युञ्जीत सततमात्मानं रहसि स्थितः ।yogī yuñjīta satatamātmānaṁ rahasi sthitaḥ
- 6.11Shri Krishnaशुचौ देशे प्रतिष्ठाप्य स्थिरमासनमात्मनः ।śucau deśe pratiṣṭhāpya sthiramāsanamātmanaḥ
- 6.12Shri Krishnaतत्रैकाग्रं मनः कृत्वा यतचित्तेन्द्रियक्रियः ।tatraikāgraṁ manaḥ kṛtvā yatacittendriyakriyaḥ
- 6.13Shri Krishnaसमं कायशिरोग्रीवं धारयन्नचलं स्थिरः ।samaṁ kāyaśirogrīvaṁ dhārayannacalaṁ sthiraḥ
- 6.14Shri Krishnaप्रशान्तात्मा विगतभीर्ब्रह्मचारिव्रते स्थितः ।praśāntātmā vigatabhīrbrahmacārivrate sthitaḥ
- 6.15Shri Krishnaयुञ्जन्नेवं सदात्मानं योगी नियतमानसः ।yuñjannevaṁ sadātmānaṁ yogī niyatamānasaḥ
- 6.16writtenShri Krishnaनात्यश्नतस्तु योगोऽस्ति न चैकान्तमनश्नतः ।nātyaśnatastu yogo’sti na caikāntamanaśnataḥ
- 6.17Shri Krishnaयुक्ताहारविहारस्य युक्तचेष्टस्य कर्मसु ।yuktāhāravihārasya yuktaceṣṭasya karmasu
- 6.18Shri Krishnaयदा विनियतं चित्तमात्मन्येवावतिष्ठते ।yadā viniyataṁ cittamātmanyevāvatiṣṭhate
- 6.19Shri Krishnaयथा दीपो निवातस्थो नेङ्गते सोपमा स्मृता ।yathā dīpo nivātastho neṅgate sopamā smṛtā
- 6.20Shri Krishnaयत्रोपरमते चित्तं निरुद्धं योगसेवया ।yatroparamate cittaṁ niruddhaṁ yogasevayā
- 6.21Shri Krishnaसुखमात्यन्तिकं यत्तद्बुद्धिग्राह्यमतीन्द्रियम् ।sukhamātyantikaṁ yattadbuddhigrāhyamatīndriyam
- 6.22Shri Krishnaयं लब्ध्वा चापरं लाभं मन्यते नाधिकं ततः ।yaṁ labdhvā cāparaṁ lābhaṁ manyate nādhikaṁ tataḥ
- 6.23Shri Krishnaतं विद्याद् दुःखसंयोगवियोगं योगसञ्ज्ञितम् ।taṁ vidyād duḥkhasaṁyogaviyogaṁ yogasañjñitam
- 6.24Shri Krishnaसङ्कल्पप्रभवान्कामांस्त्यक्त्वा सर्वानशेषतः ।saṅkalpaprabhavānkāmāṁstyaktvā sarvānaśeṣataḥ
- 6.25Shri Krishnaशनैः शनैरुपरमेद्बुद्ध्या धृतिगृहीतया ।śanaiḥ śanairuparamedbuddhyā dhṛtigṛhītayā
- 6.26Shri Krishnaयतो यतो निश्चरति मनश्चञ्चलमस्थिरम् ।yato yato niścarati manaścañcalamasthiram
- 6.27Shri Krishnaप्रशान्तमनसं ह्येनं योगिनं सुखमुत्तमम् ।praśāntamanasaṁ hyenaṁ yoginaṁ sukhamuttamam
- 6.28Shri Krishnaयुञ्जन्नेवं सदात्मानं योगी विगतकल्मषः ।yuñjannevaṁ sadātmānaṁ yogī vigatakalmaṣaḥ
- 6.29Shri Krishnaसर्वभूतस्थमात्मानं सर्वभूतानि चात्मनि ।sarvabhūtasthamātmānaṁ sarvabhūtāni cātmani
- 6.30Shri Krishnaयो मां पश्यति सर्वत्र सर्वं च मयि पश्यति ।yo māṁ paśyati sarvatra sarvaṁ ca mayi paśyati
- 6.31Shri Krishnaसर्वभूतस्थितं यो मां भजत्येकत्वमास्थितः ।sarvabhūtasthitaṁ yo māṁ bhajatyekatvamāsthitaḥ
- 6.32writtenShri Krishnaआत्मौपम्येन सर्वत्र समं पश्यति योऽर्जुन ।ātmaupamyena sarvatra samaṁ paśyati yo’rjuna
- 6.33Arjunaयोऽयं योगस्त्वया प्रोक्तः साम्येन मधुसूदन ।yo’yaṁ yogastvayā proktaḥ sāmyena madhusūdana
- 6.34Arjunaचञ्चलं हि मनः कृष्ण प्रमाथि बलवद्दृढम् ।cañcalaṁ hi manaḥ kṛṣṇa pramāthi balavaddṛḍham
- 6.35writtenShri Krishnaअसंशयं महाबाहो मनो दुर्निग्रहं चलम् ।asaṁśayaṁ mahābāho mano durnigrahaṁ calam
- 6.36Shri Krishnaअसंयतात्मना योगो दुष्प्राप इति मे मतिः ।asaṁyatātmanā yogo duṣprāpa iti me matiḥ
- 6.37Arjunaअयतिः श्रद्धयोपेतो योगाच्चलितमानसः ।ayatiḥ śraddhayopeto yogāccalitamānasaḥ
- 6.38Arjunaकच्चिन्नोभयविभ्रष्टश्छिन्नाभ्रमिव नश्यति ।kaccinnobhayavibhraṣṭaśchinnābhramiva naśyati
- 6.39Arjunaएतन्मे संशयं कृष्ण छेत्तुमर्हस्यशेषतः ।etanme saṁśayaṁ kṛṣṇa chettumarhasyaśeṣataḥ
- 6.40Shri Krishnaपार्थ नैवेह नामुत्र विनाशस्तस्य विद्यते ।pārtha naiveha nāmutra vināśastasya vidyate
- 6.41Shri Krishnaप्राप्य पुण्यकृतां लोकानुषित्वा शाश्वतीः समाः ।prāpya puṇyakṛtāṁ lokānuṣitvā śāśvatīḥ samāḥ
- 6.42Shri Krishnaअथवा योगिनामेव कुले भवति धीमताम् ।athavā yogināmeva kule bhavati dhīmatām
- 6.43Shri Krishnaतत्र तं बुद्धिसंयोगं लभते पौर्वदेहिकम् ।tatra taṁ buddhisaṁyogaṁ labhate paurvadehikam
- 6.44Shri Krishnaपूर्वाभ्यासेन तेनैव ह्रियते ह्यवशोऽपि सः ।pūrvābhyāsena tenaiva hriyate hyavaśo’pi saḥ
- 6.45Shri Krishnaप्रयत्नाद्यतमानस्तु योगी संशुद्धकिल्बिषः ।prayatnādyatamānastu yogī saṁśuddhakilbiṣaḥ
- 6.46Shri Krishnaतपस्विभ्योऽधिको योगी ज्ञानिभ्योऽपि मतोऽधिकः ।tapasvibhyo’dhiko yogī jñānibhyo’pi mato’dhikaḥ
- 6.47Shri Krishnaयोगिनामपि सर्वेषां मद्गतेनान्तरात्मना ।yogināmapi sarveṣāṁ madgatenāntarātmanā
- 7.1Shri Krishnaमय्यासक्तमनाः पार्थ योगं युञ्जन्मदाश्रयः ।mayyāsaktamanāḥ pārtha yogaṁ yuñjanmadāśrayaḥ
- 7.2Shri Krishnaज्ञानं तेऽहं सविज्ञानमिदं वक्ष्याम्यशेषतः ।jñānaṁ te’haṁ savijñānamidaṁ vakṣyāmyaśeṣataḥ
- 7.3Shri Krishnaमनुष्याणां सहस्रेषु कश्चिद्यतति सिद्धये ।manuṣyāṇāṁ sahasreṣu kaścidyatati siddhaye
- 7.4Shri Krishnaभूमिरापोऽनलो वायुः खं मनो बुद्धिरेव च ।bhūmirāpo’nalo vāyuḥ khaṁ mano buddhireva ca
- 7.5Shri Krishnaअपरेयमितस्त्वन्यां प्रकृतिं विद्धि मे पराम् ।apareyamitastvanyāṁ prakṛtiṁ viddhi me parām
- 7.6Shri Krishnaएतद्योनीनि भूतानि सर्वाणीत्युपधारय ।etadyonīni bhūtāni sarvāṇītyupadhāraya
- 7.7Shri Krishnaमत्तः परतरं नान्यत्किञ्चिदस्ति धनञ्जय ।mattaḥ parataraṁ nānyatkiñcidasti dhanañjaya
- 7.8Shri Krishnaरसोऽहमप्सु कौन्तेय प्रभास्मि शशिसूर्ययोः ।raso’hamapsu kaunteya prabhāsmi śaśisūryayoḥ
- 7.9Shri Krishnaपुण्यो गन्धः पृथिव्यां च तेजश्चास्मि विभावसौ ।puṇyo gandhaḥ pṛthivyāṁ ca tejaścāsmi vibhāvasau
- 7.10Shri Krishnaबीजं मां सर्वभूतानां विद्धि पार्थ सनातनम् ।bījaṁ māṁ sarvabhūtānāṁ viddhi pārtha sanātanam
- 7.11Shri Krishnaबलं बलवतां चाहं कामरागविवर्जितम् ।balaṁ balavatāṁ cāhaṁ kāmarāgavivarjitam
- 7.12Shri Krishnaये चैव सात्त्विका भावा राजसास्तामसाश्च ये ।ye caiva sāttvikā bhāvā rājasāstāmasāśca ye
- 7.13Shri Krishnaत्रिभिर्गुणमयैर्भावैरेभिः सर्वमिदं जगत् ।tribhirguṇamayairbhāvairebhiḥ sarvamidaṁ jagat
- 7.14Shri Krishnaदैवी ह्येषा गुणमयी मम माया दुरत्यया ।daivī hyeṣā guṇamayī mama māyā duratyayā
- 7.15Shri Krishnaन मां दुष्कृतिनो मूढाः प्रपद्यन्ते नराधमाः ।na māṁ duṣkṛtino mūḍhāḥ prapadyante narādhamāḥ
- 7.16Shri Krishnaचतुर्विधा भजन्ते मां जनाः सुकृतिनोऽर्जुन ।caturvidhā bhajante māṁ janāḥ sukṛtino’rjuna
- 7.17Shri Krishnaतेषां ज्ञानी नित्ययुक्त एकभक्तिर्विशिष्यते ।teṣāṁ jñānī nityayukta ekabhaktirviśiṣyate
- 7.18Shri Krishnaउदाराः सर्व एवैते ज्ञानी त्वात्मैव मे मतम् ।udārāḥ sarva evaite jñānī tvātmaiva me matam
- 7.19Shri Krishnaबहूनां जन्मनामन्ते ज्ञानवान्मां प्रपद्यते ।bahūnāṁ janmanāmante jñānavānmāṁ prapadyate
- 7.20Shri Krishnaकामैस्तैस्तैर्हृतज्ञानाः प्रपद्यन्तेऽन्यदेवताः ।kāmaistaistairhṛtajñānāḥ prapadyante’nyadevatāḥ
- 7.21Shri Krishnaयो यो यां यां तनुं भक्तः श्रद्धयार्चितुमिच्छति ।yo yo yāṁ yāṁ tanuṁ bhaktaḥ śraddhayārcitumicchati
- 7.22Shri Krishnaस तया श्रद्धया युक्तस्तस्याराधनमीहते ।sa tayā śraddhayā yuktastasyārādhanamīhate
- 7.23Shri Krishnaअन्तवत्तु फलं तेषां तद्भवत्यल्पमेधसाम् ।antavattu phalaṁ teṣāṁ tadbhavatyalpamedhasām
- 7.24Shri Krishnaअव्यक्तं व्यक्तिमापन्नं मन्यन्ते मामबुद्धयः ।avyaktaṁ vyaktimāpannaṁ manyante māmabuddhayaḥ
- 7.25Shri Krishnaनाहं प्रकाशः सर्वस्य योगमायासमावृतः ।nāhaṁ prakāśaḥ sarvasya yogamāyāsamāvṛtaḥ
- 7.26Shri Krishnaवेदाहं समतीतानि वर्तमानानि चार्जुन ।vedāhaṁ samatītāni vartamānāni cārjuna
- 7.27Shri Krishnaइच्छाद्वेषसमुत्थेन द्वन्द्वमोहेन भारत ।icchādveṣasamutthena dvandvamohena bhārata
- 7.28Shri Krishnaयेषां त्वन्तगतं पापं जनानां पुण्यकर्मणाम् ।yeṣāṁ tvantagataṁ pāpaṁ janānāṁ puṇyakarmaṇām
- 7.29Shri Krishnaजरामरणमोक्षाय मामाश्रित्य यतन्ति ये ।jarāmaraṇamokṣāya māmāśritya yatanti ye
- 7.30Shri Krishnaसाधिभूताधिदैवं मां साधियज्ञं च ये विदुः ।sādhibhūtādhidaivaṁ māṁ sādhiyajñaṁ ca ye viduḥ
- 8.1Arjunaकिं तद्ब्रह्म किमध्यात्मं किं कर्म पुरुषोत्तम ।kiṁ tadbrahma kimadhyātmaṁ kiṁ karma puruṣottama
- 8.2Arjunaअधियज्ञः कथं कोऽत्र देहेऽस्मिन्मधुसूदन ।adhiyajñaḥ kathaṁ ko’tra dehe’sminmadhusūdana
- 8.3Shri Krishnaअक्षरं ब्रह्म परमं स्वभावोऽध्यात्ममुच्यते ।akṣaraṁ brahma paramaṁ svabhāvo’dhyātmamucyate
- 8.4Shri Krishnaअधिभूतं क्षरो भावः पुरुषश्चाधिदैवतम् ।adhibhūtaṁ kṣaro bhāvaḥ puruṣaścādhidaivatam
- 8.5Shri Krishnaअन्तकाले च मामेव स्मरन्मुक्त्वा कलेवरम् ।antakāle ca māmeva smaranmuktvā kalevaram
- 8.6Shri Krishnaयं यं वापि स्मरन्भावं त्यजत्यन्ते कलेवरम् ।yaṁ yaṁ vāpi smaranbhāvaṁ tyajatyante kalevaram
- 8.7Shri Krishnaतस्मात्सर्वेषु कालेषु मामनुस्मर युध्य च ।tasmātsarveṣu kāleṣu māmanusmara yudhya ca
- 8.8Shri Krishnaअभ्यासयोगयुक्तेन चेतसा नान्यगामिना ।abhyāsayogayuktena cetasā nānyagāminā
- 8.9Shri Krishnaकविं पुराणमनुशासितारkaviṁ purāṇamanuśāsitāra
- 8.10Shri Krishnaप्रयाणकाले मनसाचलेनprayāṇakāle manasācalena
- 8.11Shri Krishnaयदक्षरं वेदविदो वदन्तिyadakṣaraṁ vedavido vadanti
- 8.12Shri Krishnaसर्वद्वाराणि संयम्य मनो हृदि निरुध्य च ।sarvadvārāṇi saṁyamya mano hṛdi nirudhya ca
- 8.13Shri Krishnaओमित्येकाक्षरं ब्रह्म व्याहरन्मामनुस्मरन् ।omityekākṣaraṁ brahma vyāharanmāmanusmaran
- 8.14Shri Krishnaअनन्यचेताः सततं यो मां स्मरति नित्यशः ।ananyacetāḥ satataṁ yo māṁ smarati nityaśaḥ
- 8.15Shri Krishnaमामुपेत्य पुनर्जन्म दुःखालयमशाश्वतम् ।māmupetya punarjanma duḥkhālayamaśāśvatam
- 8.16Shri Krishnaआब्रह्मभुवनाल्लोकाः पुनरावर्तिनोऽर्जुन ।ābrahmabhuvanāllokāḥ punarāvartino’rjuna
- 8.17Shri Krishnaसहस्रयुगपर्यन्तमहर्यद्ब्रह्मणो विदुः ।sahasrayugaparyantamaharyadbrahmaṇo viduḥ
- 8.18Shri Krishnaअव्यक्ताद्व्यक्तयः सर्वाः प्रभवन्त्यहरागमे ।avyaktādvyaktayaḥ sarvāḥ prabhavantyaharāgame
- 8.19Shri Krishnaभूतग्रामः स एवायं भूत्वा भूत्वा प्रलीयते ।bhūtagrāmaḥ sa evāyaṁ bhūtvā bhūtvā pralīyate
- 8.20Shri Krishnaपरस्तस्मात्तु भावोऽन्योऽव्यक्तोऽव्यक्तात्सनातनः ।parastasmāttu bhāvo’nyo’vyakto’vyaktātsanātanaḥ
- 8.21Shri Krishnaअव्यक्तोऽक्षर इत्युक्तस्तमाहुः परमां गतिम् ।avyakto’kṣara ityuktastamāhuḥ paramāṁ gatim
- 8.22Shri Krishnaपुरुषः स परः पार्थ भक्त्या लभ्यस्त्वनन्यया ।puruṣaḥ sa paraḥ pārtha bhaktyā labhyastvananyayā
- 8.23Shri Krishnaयत्र काले त्वनावृत्तिमावृत्तिं चैव योगिनः ।yatra kāle tvanāvṛttimāvṛttiṁ caiva yoginaḥ
- 8.24Shri Krishnaअग्निर्ज्योतिरहः शुक्लः षण्मासा उत्तरायणम् ।agnirjyotirahaḥ śuklaḥ ṣaṇmāsā uttarāyaṇam
- 8.25Shri Krishnaधूमो रात्रिस्तथा कृष्णः षण्मासा दक्षिणायनम् ।dhūmo rātristathā kṛṣṇaḥ ṣaṇmāsā dakṣiṇāyanam
- 8.26Shri Krishnaशुक्लकृष्णे गती ह्येते जगतः शाश्वते मते ।śuklakṛṣṇe gatī hyete jagataḥ śāśvate mate
- 8.27Shri Krishnaनैते सृती पार्थ जानन्योगी मुह्यति कश्चन ।naite sṛtī pārtha jānanyogī muhyati kaścana
- 8.28Shri Krishnaवेदेषु यज्ञेषु तपःसु चैवvedeṣu yajñeṣu tapaḥsu caiva
- 9.1Shri Krishnaइदं तु ते गुह्यतमं प्रवक्ष्याम्यनसूयवे ।idaṁ tu te guhyatamaṁ pravakṣyāmyanasūyave
- 9.2Shri Krishnaराजविद्या राजगुह्यं पवित्रमिदमुत्तमम् ।rājavidyā rājaguhyaṁ pavitramidamuttamam
- 9.3Shri Krishnaअश्रद्दधानाः पुरुषा धर्मस्यास्य परन्तप ।aśraddadhānāḥ puruṣā dharmasyāsya parantapa
- 9.4Shri Krishnaमया ततमिदं सर्वं जगदव्यक्तमूर्तिना ।mayā tatamidaṁ sarvaṁ jagadavyaktamūrtinā
- 9.5Shri Krishnaन च मत्स्थानि भूतानि पश्य मे योगमैश्वरम् ।na ca matsthāni bhūtāni paśya me yogamaiśvaram
- 9.6Shri Krishnaयथाकाशस्थितो नित्यं वायुः सर्वत्रगो महान् ।yathākāśasthito nityaṁ vāyuḥ sarvatrago mahān
- 9.7Shri Krishnaसर्वभूतानि कौन्तेय प्रकृतिं यान्ति मामिकाम् ।sarvabhūtāni kaunteya prakṛtiṁ yānti māmikām
- 9.8Shri Krishnaप्रकृतिं स्वामवष्टभ्य विसृजामि पुनः पुनः ।prakṛtiṁ svāmavaṣṭabhya visṛjāmi punaḥ punaḥ
- 9.9Shri Krishnaन च मां तानि कर्माणि निबध्नन्ति धनञ्जय ।na ca māṁ tāni karmāṇi nibadhnanti dhanañjaya
- 9.10Shri Krishnaमयाध्यक्षेण प्रकृतिः सूयते सचराचरम् ।mayādhyakṣeṇa prakṛtiḥ sūyate sacarācaram
- 9.11Shri Krishnaअवजानन्ति मां मूढा मानुषीं तनुमाश्रितम् ।avajānanti māṁ mūḍhā mānuṣīṁ tanumāśritam
- 9.12Shri Krishnaमोघाशा मोघकर्माणो मोघज्ञाना विचेतसः ।moghāśā moghakarmāṇo moghajñānā vicetasaḥ
- 9.13Shri Krishnaमहात्मानस्तु मां पार्थ दैवीं प्रकृतिमाश्रिताः ।mahātmānastu māṁ pārtha daivīṁ prakṛtimāśritāḥ
- 9.14Shri Krishnaसततं कीर्तयन्तो मां यतन्तश्च दृढव्रताः ।satataṁ kīrtayanto māṁ yatantaśca dṛḍhavratāḥ
- 9.15Shri Krishnaज्ञानयज्ञेन चाप्यन्ये यजन्तो मामुपासते ।jñānayajñena cāpyanye yajanto māmupāsate
- 9.16Shri Krishnaअहं क्रतुरहं यज्ञः स्वधाहमहमौषधम् ।ahaṁ kraturahaṁ yajñaḥ svadhāhamahamauṣadham
- 9.17Shri Krishnaपिताहमस्य जगतो माता धाता पितामहः ।pitāhamasya jagato mātā dhātā pitāmahaḥ
- 9.18Shri Krishnaगतिर्भर्ता प्रभुः साक्षी निवासः शरणं सुहृत् ।gatirbhartā prabhuḥ sākṣī nivāsaḥ śaraṇaṁ suhṛt
- 9.19Shri Krishnaतपाम्यहमहं वर्षं निगृह्णाम्युत्सृजामि च ।tapāmyahamahaṁ varṣaṁ nigṛhṇāmyutsṛjāmi ca
- 9.20Shri Krishnaत्रैविद्या मां सोमपाः पूतपापाtraividyā māṁ somapāḥ pūtapāpā
- 9.21Shri Krishnaते तं भुक्त्वा स्वर्गलोकं विशालंte taṁ bhuktvā svargalokaṁ viśālaṁ
- 9.22writtenShri Krishnaअनन्याश्चिन्तयन्तो मां ये जनाः पर्युपासते ।ananyāścintayanto māṁ ye janāḥ paryupāsate
- 9.23Shri Krishnaयेऽप्यन्यदेवता भक्ता यजन्ते श्रद्धयान्विताः ।ye’pyanyadevatā bhaktā yajante śraddhayānvitāḥ
- 9.24Shri Krishnaअहं हि सर्वयज्ञानां भोक्ता च प्रभुरेव च ।ahaṁ hi sarvayajñānāṁ bhoktā ca prabhureva ca
- 9.25Shri Krishnaयान्ति देवव्रता देवान्पितॄन्यान्ति पितृव्रताः ।yānti devavratā devānpitṝnyānti pitṛvratāḥ
- 9.26writtenShri Krishnaपत्रं पुष्पं फलं तोयं यो मे भक्त्या प्रयच्छति ।patraṁ puṣpaṁ phalaṁ toyaṁ yo me bhaktyā prayacchati
- 9.27writtenShri Krishnaयत्करोषि यदश्नासि यज्जुहोषि ददासि यत् ।yatkaroṣi yadaśnāsi yajjuhoṣi dadāsi yat
- 9.28Shri Krishnaशुभाशुभफलैरेवं मोक्ष्यसे कर्मबन्धनैः ।śubhāśubhaphalairevaṁ mokṣyase karmabandhanaiḥ
- 9.29Shri Krishnaसमोऽहं सर्वभूतेषु न मे द्वेष्योऽस्ति न प्रियः ।samo’haṁ sarvabhūteṣu na me dveṣyo’sti na priyaḥ
- 9.30Shri Krishnaअपि चेत्सुदुराचारो भजते मामनन्यभाक् ।api cetsudurācāro bhajate māmananyabhāk
- 9.31Shri Krishnaक्षिप्रं भवति धर्मात्मा शश्वच्छान्तिं निगच्छति ।kṣipraṁ bhavati dharmātmā śaśvacchāntiṁ nigacchati
- 9.32Shri Krishnaमां हि पार्थ व्यपाश्रित्य येऽपि स्युः पापयोनयः ।māṁ hi pārtha vyapāśritya ye’pi syuḥ pāpayonayaḥ
- 9.33Shri Krishnaकिं पुनर्ब्राह्मणाः पुण्या भक्ता राजर्षयस्तथा ।kiṁ punarbrāhmaṇāḥ puṇyā bhaktā rājarṣayastathā
- 9.34Shri Krishnaमन्मना भव मद्भक्तो मद्याजी मां नमस्कुरु ।manmanā bhava madbhakto madyājī māṁ namaskuru
- 10.1Shri Krishnaभूय एव महाबाहो शृणु मे परमं वचः ।bhūya eva mahābāho śṛṇu me paramaṁ vacaḥ
- 10.2Shri Krishnaन मे विदुः सुरगणाः प्रभवं न महर्षयः ।na me viduḥ suragaṇāḥ prabhavaṁ na maharṣayaḥ
- 10.3Shri Krishnaयो मामजमनादिं च वेत्ति लोकमहेश्वरम् ।yo māmajamanādiṁ ca vetti lokamaheśvaram
- 10.4Shri Krishnaबुद्धिर्ज्ञानमसम्मोहः क्षमा सत्यं दमः शमः ।buddhirjñānamasammohaḥ kṣamā satyaṁ damaḥ śamaḥ
- 10.5Shri Krishnaअहिंसा समता तुष्टिस्तपो दानं यशोऽयशः ।ahiṁsā samatā tuṣṭistapo dānaṁ yaśo’yaśaḥ
- 10.6Shri Krishnaमहर्षयः सप्त पूर्वे चत्वारो मनवस्तथा ।maharṣayaḥ sapta pūrve catvāro manavastathā
- 10.7Shri Krishnaएतां विभूतिं योगं च मम यो वेत्ति तत्त्वतः ।etāṁ vibhūtiṁ yogaṁ ca mama yo vetti tattvataḥ
- 10.8Shri Krishnaअहं सर्वस्य प्रभवो मत्तः सर्वं प्रवर्तते ।ahaṁ sarvasya prabhavo mattaḥ sarvaṁ pravartate
- 10.9Shri Krishnaमच्चित्ता मद्गतप्राणा बोधयन्तः परस्परम् ।maccittā madgataprāṇā bodhayantaḥ parasparam
- 10.10Shri Krishnaतेषां सततयुक्तानां भजतां प्रीतिपूर्वकम् ।teṣāṁ satatayuktānāṁ bhajatāṁ prītipūrvakam
- 10.11Shri Krishnaतेषामेवानुकम्पार्थमहमज्ञानजं तमः ।teṣāmevānukampārthamahamajñānajaṁ tamaḥ
- 10.12Arjunaपरं ब्रह्म परं धाम पवित्रं परमं भवान् ।paraṁ brahma paraṁ dhāma pavitraṁ paramaṁ bhavān
- 10.13Arjunaआहुस्त्वामृषयः सर्वे देवर्षिर्नारदस्तथा ।āhustvāmṛṣayaḥ sarve devarṣirnāradastathā
- 10.14Arjunaसर्वमेतदृतं मन्ये यन्मां वदसि केशव ।sarvametadṛtaṁ manye yanmāṁ vadasi keśava
- 10.15Arjunaस्वयमेवात्मनात्मानं वेत्थ त्वं पुरुषोत्तम ।svayamevātmanātmānaṁ vettha tvaṁ puruṣottama
- 10.16Arjunaवक्तुमर्हस्यशेषेण दिव्या ह्यात्मविभूतयः ।vaktumarhasyaśeṣeṇa divyā hyātmavibhūtayaḥ
- 10.17Arjunaकथं विद्यामहं योगिंस्त्वां सदा परिचिन्तयन् ।kathaṁ vidyāmahaṁ yogiṁstvāṁ sadā paricintayan
- 10.18Arjunaविस्तरेणात्मनो योगं विभूतिं च जनार्दन ।vistareṇātmano yogaṁ vibhūtiṁ ca janārdana
- 10.19Shri Krishnaहन्त ते कथयिष्यामि दिव्या ह्यात्मविभूतयः ।hanta te kathayiṣyāmi divyā hyātmavibhūtayaḥ
- 10.20Shri Krishnaअहमात्मा गुडाकेश सर्वभूताशयस्थितः ।ahamātmā guḍākeśa sarvabhūtāśayasthitaḥ
- 10.21Shri Krishnaआदित्यानामहं विष्णुर्ज्योतिषां रविरंशुमान् ।ādityānāmahaṁ viṣṇurjyotiṣāṁ raviraṁśumān
- 10.22Shri Krishnaवेदानां सामवेदोऽस्मि देवानामस्मि वासवः ।vedānāṁ sāmavedo’smi devānāmasmi vāsavaḥ
- 10.23Shri Krishnaरुद्राणां शङ्करश्चास्मि वित्तेशो यक्षरक्षसाम् ।rudrāṇāṁ śaṅkaraścāsmi vitteśo yakṣarakṣasām
- 10.24Shri Krishnaपुरोधसां च मुख्यं मां विद्धि पार्थ बृहस्पतिम् ।purodhasāṁ ca mukhyaṁ māṁ viddhi pārtha bṛhaspatim
- 10.25Shri Krishnaमहर्षीणां भृगुरहं गिरामस्म्येकमक्षरम् ।maharṣīṇāṁ bhṛgurahaṁ girāmasmyekamakṣaram
- 10.26Shri Krishnaअश्वत्थः सर्ववृक्षाणां देवर्षीणां च नारदः ।aśvatthaḥ sarvavṛkṣāṇāṁ devarṣīṇāṁ ca nāradaḥ
- 10.27Shri Krishnaउच्चैःश्रवसमश्वानां विद्धि माममृतोद्भवम् ।uccaiḥśravasamaśvānāṁ viddhi māmamṛtodbhavam
- 10.28Shri Krishnaआयुधानामहं वज्रं धेनूनामस्मि कामधुक् ।āyudhānāmahaṁ vajraṁ dhenūnāmasmi kāmadhuk
- 10.29Shri Krishnaअनन्तश्चास्मि नागानां वरुणो यादसामहम् ।anantaścāsmi nāgānāṁ varuṇo yādasāmaham
- 10.30Shri Krishnaप्रह्लादश्चास्मि दैत्यानां कालः कलयतामहम् ।prahlādaścāsmi daityānāṁ kālaḥ kalayatāmaham
- 10.31Shri Krishnaपवनः पवतामस्मि रामः शस्त्रभृतामहम् ।pavanaḥ pavatāmasmi rāmaḥ śastrabhṛtāmaham
- 10.32Shri Krishnaसर्गाणामादिरन्तश्च मध्यं चैवाहमर्जुन ।sargāṇāmādirantaśca madhyaṁ caivāhamarjuna
- 10.33Shri Krishnaअक्षराणामकारोऽस्मि द्वन्द्वः सामासिकस्य च ।akṣarāṇāmakāro’smi dvandvaḥ sāmāsikasya ca
- 10.34Shri Krishnaमृत्युः सर्वहरश्चाहमुद्भवश्च भविष्यताम् ।mṛtyuḥ sarvaharaścāhamudbhavaśca bhaviṣyatām
- 10.35Shri Krishnaबृहत्साम तथा साम्नां गायत्री छन्दसामहम् ।bṛhatsāma tathā sāmnāṁ gāyatrī chandasāmaham
- 10.36Shri Krishnaद्यूतं छलयतामस्मि तेजस्तेजस्विनामहम् ।dyūtaṁ chalayatāmasmi tejastejasvināmaham
- 10.37Shri Krishnaवृष्णीनां वासुदेवोऽस्मि पाण्डवानां धनञ्जयः ।vṛṣṇīnāṁ vāsudevo’smi pāṇḍavānāṁ dhanañjayaḥ
- 10.38Shri Krishnaदण्डो दमयतामस्मि नीतिरस्मि जिगीषताम् ।daṇḍo damayatāmasmi nītirasmi jigīṣatām
- 10.39Shri Krishnaयच्चापि सर्वभूतानां बीजं तदहमर्जुन ।yaccāpi sarvabhūtānāṁ bījaṁ tadahamarjuna
- 10.40Shri Krishnaनान्तोऽस्ति मम दिव्यानां विभूतीनां परन्तप ।nānto’sti mama divyānāṁ vibhūtīnāṁ parantapa
- 10.41Shri Krishnaयद्यद्विभूतिमत्सत्त्वं श्रीमदूर्जितमेव वा ।yadyadvibhūtimatsattvaṁ śrīmadūrjitameva vā
- 10.42Shri Krishnaअथवा बहुनैतेन किं ज्ञातेन तवार्जुन ।athavā bahunaitena kiṁ jñātena tavārjuna
- 11.1Arjunaमदनुग्रहाय परमं गुह्यमध्यात्मसञ्ज्ञितम् ।madanugrahāya paramaṁ guhyamadhyātmasañjñitam
- 11.2Arjunaभवाप्ययौ हि भूतानां श्रुतौ विस्तरशो मया ।bhavāpyayau hi bhūtānāṁ śrutau vistaraśo mayā
- 11.3Arjunaएवमेतद्यथात्थ त्वमात्मानं परमेश्वर ।evametadyathāttha tvamātmānaṁ parameśvara
- 11.4Arjunaमन्यसे यदि तच्छक्यं मया द्रष्टुमिति प्रभो ।manyase yadi tacchakyaṁ mayā draṣṭumiti prabho
- 11.5Shri Krishnaपश्य मे पार्थ रूपाणि शतशोऽथ सहस्रशः ।paśya me pārtha rūpāṇi śataśo’tha sahasraśaḥ
- 11.6Shri Krishnaपश्यादित्यान्वसून्रुद्रानश्विनौ मरुतस्तथा ।paśyādityānvasūnrudrānaśvinau marutastathā
- 11.7Shri Krishnaइहैकस्थं जगत्कृत्स्नं पश्याद्य सचराचरम् ।ihaikasthaṁ jagatkṛtsnaṁ paśyādya sacarācaram
- 11.8Shri Krishnaन तु मां शक्यसे द्रष्टुमनेनैव स्वचक्षुषा ।na tu māṁ śakyase draṣṭumanenaiva svacakṣuṣā
- 11.9Sanjayaएवमुक्त्वा ततो राजन्महायोगेश्वरो हरिः ।evamuktvā tato rājanmahāyogeśvaro hariḥ
- 11.10Sanjayaअनेकवक्त्रनयनमनेकाद्भुतदर्शनम् ।anekavaktranayanamanekādbhutadarśanam
- 11.11Sanjayaदिव्यमाल्याम्बरधरं दिव्यगन्धानुलेपनम् ।divyamālyāmbaradharaṁ divyagandhānulepanam
- 11.12Sanjayaदिवि सूर्यसहस्रस्य भवेद्युगपदुत्थिता ।divi sūryasahasrasya bhavedyugapadutthitā
- 11.13Sanjayaतत्रैकस्थं जगत्कृत्स्नं प्रविभक्तमनेकधा ।tatraikasthaṁ jagatkṛtsnaṁ pravibhaktamanekadhā
- 11.14Sanjayaततः स विस्मयाविष्टो हृष्टरोमा धनञ्जयः ।tataḥ sa vismayāviṣṭo hṛṣṭaromā dhanañjayaḥ
- 11.15Arjunaपश्यामि देवांस्तव देव देहेpaśyāmi devāṁstava deva dehe
- 11.16Arjunaअनेकबाहूदरवक्त्रनेत्रंanekabāhūdaravaktranetraṁ
- 11.17Arjunaकिरीटिनं गदिनं चक्रिणं चkirīṭinaṁ gadinaṁ cakriṇaṁ ca
- 11.18Arjunaत्वमक्षरं परमं वेदितव्यंtvamakṣaraṁ paramaṁ veditavyaṁ
- 11.19Arjunaअनादिमध्यान्तमनन्तवीर्यanādimadhyāntamanantavīrya
- 11.20Arjunaद्यावापृथिव्योरिदमन्तरं हिdyāvāpṛthivyoridamantaraṁ hi
- 11.21Arjunaअमी हि त्वां सुरसङ्घा विशन्तिamī hi tvāṁ surasaṅghā viśanti
- 11.22Arjunaरुद्रादित्या वसवो ये च साध्याrudrādityā vasavo ye ca sādhyā
- 11.23Arjunaरूपं महत्ते बहुवक्त्रनेत्रंrūpaṁ mahatte bahuvaktranetraṁ
- 11.24Arjunaनभःस्पृशं दीप्तमनेकवर्णंnabhaḥspṛśaṁ dīptamanekavarṇaṁ
- 11.25Arjunaदंष्ट्राकरालानि च ते मुखानिdaṁṣṭrākarālāni ca te mukhāni
- 11.26Arjunaअमी च त्वां धृतराष्ट्रस्य पुत्राःamī ca tvāṁ dhṛtarāṣṭrasya putrāḥ
- 11.27Arjunaवक्त्राणि ते त्वरमाणा विशन्तिvaktrāṇi te tvaramāṇā viśanti
- 11.28Arjunaयथा नदीनां बहवोऽम्बुवेगाःyathā nadīnāṁ bahavo’mbuvegāḥ
- 11.29Arjunaयथा प्रदीप्तं ज्वलनं पतङ्गाyathā pradīptaṁ jvalanaṁ pataṅgā
- 11.30Arjunaलेलिह्यसे ग्रसमानः समन्ताlelihyase grasamānaḥ samantā
- 11.31Arjunaआख्याहि मे को भवानुग्ररूपोākhyāhi me ko bhavānugrarūpo
- 11.32Shri Krishnaकालोऽस्मि लोकक्षयकृत्प्रवृद्धोkālo’smi lokakṣayakṛtpravṛddho
- 11.33Shri Krishnaतस्मात्त्वमुत्तिष्ठ यशो लभस्वtasmāttvamuttiṣṭha yaśo labhasva
- 11.34Shri Krishnaद्रोणं च भीष्मं च जयद्रथं चdroṇaṁ ca bhīṣmaṁ ca jayadrathaṁ ca
- 11.35Sanjayaएतच्छ्रुत्वा वचनं केशवस्यetacchrutvā vacanaṁ keśavasya
- 11.36Arjunaस्थाने हृषीकेश तव प्रकीर्त्याsthāne hṛṣīkeśa tava prakīrtyā
- 11.37Arjunaकस्माच्च ते न नमेरन्महात्मन्kasmācca te na nameranmahātman
- 11.38Arjunaत्वमादिदेवः पुरुषः पुराणस्tvamādidevaḥ puruṣaḥ purāṇas
- 11.39Arjunaवायुर्यमोऽग्निर्वरुणः शशाङ्कःvāyuryamo’gnirvaruṇaḥ śaśāṅkaḥ
- 11.40Arjunaनमः पुरस्तादथ पृष्ठतस्तेnamaḥ purastādatha pṛṣṭhataste
- 11.41Arjunaसखेति मत्वा प्रसभं यदुक्तंsakheti matvā prasabhaṁ yaduktaṁ
- 11.42Arjunaयच्चावहासार्थमसत्कृतोऽसिyaccāvahāsārthamasatkṛto’si
- 11.43Arjunaपितासि लोकस्य चराचरस्यpitāsi lokasya carācarasya
- 11.44Arjunaतस्मात्प्रणम्य प्रणिधाय कायंtasmātpraṇamya praṇidhāya kāyaṁ
- 11.45Arjunaअदृष्टपूर्वं हृषितोऽस्मि दृष्ट्वाadṛṣṭapūrvaṁ hṛṣito’smi dṛṣṭvā
- 11.46Arjunaकिरीटिनं गदिनं चक्रहस्तkirīṭinaṁ gadinaṁ cakrahasta
- 11.47Shri Krishnaमया प्रसन्नेन तवार्जुनेदंmayā prasannena tavārjunedaṁ
- 11.48Shri Krishnaन वेदयज्ञाध्ययनैर्न दानैna vedayajñādhyayanairna dānai
- 11.49Shri Krishnaमा ते व्यथा मा च विमूढभावोmā te vyathā mā ca vimūḍhabhāvo
- 11.50Sanjayaइत्यर्जुनं वासुदेवस्तथोक्त्वाityarjunaṁ vāsudevastathoktvā
- 11.51Arjunaदृष्ट्वेदं मानुषं रूपं तव सौम्यं जनार्दन ।dṛṣṭvedaṁ mānuṣaṁ rūpaṁ tava saumyaṁ janārdana
- 11.52Shri Krishnaसुदुर्दर्शमिदं रूपं दृष्टवानसि यन्मम ।sudurdarśamidaṁ rūpaṁ dṛṣṭavānasi yanmama
- 11.53Shri Krishnaनाहं वेदैर्न तपसा न दानेन न चेज्यया ।nāhaṁ vedairna tapasā na dānena na cejyayā
- 11.54Shri Krishnaभक्त्या त्वनन्यया शक्य अहमेवंविधोऽर्जुन ।bhaktyā tvananyayā śakya ahamevaṁvidho’rjuna
- 11.55Shri Krishnaमत्कर्मकृन्मत्परमो मद्भक्तः सङ्गवर्जितः ।matkarmakṛnmatparamo madbhaktaḥ saṅgavarjitaḥ
- 12.1Arjunaएवं सततयुक्ता ये भक्तास्त्वां पर्युपासते ।evaṁ satatayuktā ye bhaktāstvāṁ paryupāsate
- 12.2Shri Krishnaमय्यावेश्य मनो ये मां नित्ययुक्ता उपासते ।mayyāveśya mano ye māṁ nityayuktā upāsate
- 12.3Shri Krishnaये त्वक्षरमनिर्देश्यमव्यक्तं पर्युपासते ।ye tvakṣaramanirdeśyamavyaktaṁ paryupāsate
- 12.4Shri Krishnaसंनियम्येन्द्रियग्रामं सर्वत्र समबुद्धयः ।saṁniyamyendriyagrāmaṁ sarvatra samabuddhayaḥ
- 12.5Shri Krishnaक्लेशोऽधिकतरस्तेषामव्यक्तासक्तचेतसाम् ।kleśo’dhikatarasteṣāmavyaktāsaktacetasām
- 12.6Shri Krishnaये तु सर्वाणि कर्माणि मयि संन्यस्य मत्पराः ।ye tu sarvāṇi karmāṇi mayi saṁnyasya matparāḥ
- 12.7Shri Krishnaतेषामहं समुद्धर्ता मृत्युसंसारसागरात् ।teṣāmahaṁ samuddhartā mṛtyusaṁsārasāgarāt
- 12.8writtenShri Krishnaमय्येव मन आधत्स्व मयि बुद्धिं निवेशय ।mayyeva mana ādhatsva mayi buddhiṁ niveśaya
- 12.9Shri Krishnaअथ चित्तं समाधातुं न शक्नोषि मयि स्थिरम् ।atha cittaṁ samādhātuṁ na śaknoṣi mayi sthiram
- 12.10Shri Krishnaअभ्यासेऽप्यसमर्थोऽसि मत्कर्मपरमो भव ।abhyāse’pyasamartho’si matkarmaparamo bhava
- 12.11Shri Krishnaअथैतदप्यशक्तोऽसि कर्तुं मद्योगमाश्रितः ।athaitadapyaśakto’si kartuṁ madyogamāśritaḥ
- 12.12Shri Krishnaश्रेयो हि ज्ञानमभ्यासाज्ज्ञानाद्ध्यानं विशिष्यते ।śreyo hi jñānamabhyāsājjñānāddhyānaṁ viśiṣyate
- 12.13writtenShri Krishnaअद्वेष्टा सर्वभूतानां मैत्रः करुण एव च ।adveṣṭā sarvabhūtānāṁ maitraḥ karuṇa eva ca
- 12.14writtenShri Krishnaसन्तुष्टः सततं योगी यतात्मा दृढनिश्चयः ।santuṣṭaḥ satataṁ yogī yatātmā dṛḍhaniścayaḥ
- 12.15Shri Krishnaयस्मान्नोद्विजते लोको लोकान्नोद्विजते च यः ।yasmānnodvijate loko lokānnodvijate ca yaḥ
- 12.16Shri Krishnaअनपेक्षः शुचिर्दक्ष उदासीनो गतव्यथः ।anapekṣaḥ śucirdakṣa udāsīno gatavyathaḥ
- 12.17Shri Krishnaयो न हृष्यति न द्वेष्टि न शोचति न काङ्क्षति ।yo na hṛṣyati na dveṣṭi na śocati na kāṅkṣati
- 12.18Shri Krishnaसमः शत्रौ च मित्रे च तथा मानापमानयोः ।samaḥ śatrau ca mitre ca tathā mānāpamānayoḥ
- 12.19Shri Krishnaतुल्यनिन्दास्तुतिर्मौनी सन्तुष्टो येन केनचित् ।tulyanindāstutirmaunī santuṣṭo yena kenacit
- 12.20Shri Krishnaये तु धर्म्यामृतमिदं यथोक्तं पर्युपासते ।ye tu dharmyāmṛtamidaṁ yathoktaṁ paryupāsate
- 13.1Shri Krishnaइदं शरीरं कौन्तेय क्षेत्रमित्यभिधीयते ।idaṁ śarīraṁ kaunteya kṣetramityabhidhīyate
- 13.2Shri Krishnaक्षेत्रज्ञं चापि मां विद्धि सर्वक्षेत्रेषु भारत ।kṣetrajñaṁ cāpi māṁ viddhi sarvakṣetreṣu bhārata
- 13.3Shri Krishnaतत्क्षेत्रं यच्च यादृक्च यद्विकारि यतश्च यत् ।tatkṣetraṁ yacca yādṛkca yadvikāri yataśca yat
- 13.4Shri Krishnaऋषिभिर्बहुधा गीतं छन्दोभिर्विविधैः पृथक् ।ṛṣibhirbahudhā gītaṁ chandobhirvividhaiḥ pṛthak
- 13.5Shri Krishnaमहाभूतान्यहङ्कारो बुद्धिरव्यक्तमेव च ।mahābhūtānyahaṅkāro buddhiravyaktameva ca
- 13.6Shri Krishnaइच्छा द्वेषः सुखं दुःखं सङ्घातश्चेतना धृतिः ।icchā dveṣaḥ sukhaṁ duḥkhaṁ saṅghātaścetanā dhṛtiḥ
- 13.7Shri Krishnaअमानित्वमदम्भित्वमहिंसा क्षान्तिरार्जवम् ।amānitvamadambhitvamahiṁsā kṣāntirārjavam
- 13.8Shri Krishnaइन्द्रियार्थेषु वैराग्यमनहङ्कार एव च ।indriyārtheṣu vairāgyamanahaṅkāra eva ca
- 13.9Shri Krishnaअसक्तिरनभिष्वङ्गः पुत्रदारगृहादिषु ।asaktiranabhiṣvaṅgaḥ putradāragṛhādiṣu
- 13.10Shri Krishnaमयि चानन्ययोगेन भक्तिरव्यभिचारिणी ।mayi cānanyayogena bhaktiravyabhicāriṇī
- 13.11Shri Krishnaअध्यात्मज्ञाननित्यत्वं तत्त्वज्ञानार्थदर्शनम् ।adhyātmajñānanityatvaṁ tattvajñānārthadarśanam
- 13.12Shri Krishnaज्ञेयं यत्तत्प्रवक्ष्यामि यज्ज्ञात्वामृतमश्नुते ।jñeyaṁ yattatpravakṣyāmi yajjñātvāmṛtamaśnute
- 13.13Shri Krishnaसर्वतः पाणिपादं तत्सर्वतोऽक्षिशिरोमुखम् ।sarvataḥ pāṇipādaṁ tatsarvato’kṣiśiromukham
- 13.14Shri Krishnaसर्वेन्द्रियगुणाभासं सर्वेन्द्रियविवर्जितम् ।sarvendriyaguṇābhāsaṁ sarvendriyavivarjitam
- 13.15Shri Krishnaबहिरन्तश्च भूतानामचरं चरमेव च ।bahirantaśca bhūtānāmacaraṁ carameva ca
- 13.16Shri Krishnaअविभक्तं च भूतेषु विभक्तमिव च स्थितम् ।avibhaktaṁ ca bhūteṣu vibhaktamiva ca sthitam
- 13.17Shri Krishnaज्योतिषामपि तज्ज्योतिस्तमसः परमुच्यते ।jyotiṣāmapi tajjyotistamasaḥ paramucyate
- 13.18Shri Krishnaइति क्षेत्रं तथा ज्ञानं ज्ञेयं चोक्तं समासतः ।iti kṣetraṁ tathā jñānaṁ jñeyaṁ coktaṁ samāsataḥ
- 13.19Shri Krishnaप्रकृतिं पुरुषं चैव विद्ध्यनादी उभावपि ।prakṛtiṁ puruṣaṁ caiva viddhyanādī ubhāvapi
- 13.20Shri Krishnaकार्यकारणकर्तृत्वे हेतुः प्रकृतिरुच्यते ।kāryakāraṇakartṛtve hetuḥ prakṛtirucyate
- 13.21Shri Krishnaपुरुषः प्रकृतिस्थो हि भुङ्क्ते प्रकृतिजान्गुणान् ।puruṣaḥ prakṛtistho hi bhuṅkte prakṛtijānguṇān
- 13.22Shri Krishnaउपद्रष्टानुमन्ता च भर्ता भोक्ता महेश्वरः ।upadraṣṭānumantā ca bhartā bhoktā maheśvaraḥ
- 13.23Shri Krishnaय एवं वेत्ति पुरुषं प्रकृतिं च गुणैः सह ।ya evaṁ vetti puruṣaṁ prakṛtiṁ ca guṇaiḥ saha
- 13.24Shri Krishnaध्यानेनात्मनि पश्यन्ति केचिदात्मानमात्मना ।dhyānenātmani paśyanti kecidātmānamātmanā
- 13.25Shri Krishnaअन्ये त्वेवमजानन्तः श्रुत्वान्येभ्य उपासते ।anye tvevamajānantaḥ śrutvānyebhya upāsate
- 13.26Shri Krishnaयावत्सञ्जायते किञ्चित्सत्त्वं स्थावरजङ्गमम् ।yāvatsañjāyate kiñcitsattvaṁ sthāvarajaṅgamam
- 13.27Shri Krishnaसमं सर्वेषु भूतेषु तिष्ठन्तं परमेश्वरम् ।samaṁ sarveṣu bhūteṣu tiṣṭhantaṁ parameśvaram
- 13.28Shri Krishnaसमं पश्यन्हि सर्वत्र समवस्थितमीश्वरम् ।samaṁ paśyanhi sarvatra samavasthitamīśvaram
- 13.29Shri Krishnaप्रकृत्यैव च कर्माणि क्रियमाणानि सर्वशः ।prakṛtyaiva ca karmāṇi kriyamāṇāni sarvaśaḥ
- 13.30Shri Krishnaयदा भूतपृथग्भावमेकस्थमनुपश्यति ।yadā bhūtapṛthagbhāvamekasthamanupaśyati
- 13.31Shri Krishnaअनादित्वान्निर्गुणत्वात्परमात्मायमव्ययः ।anāditvānnirguṇatvātparamātmāyamavyayaḥ
- 13.32Shri Krishnaयथा सर्वगतं सौक्ष्म्यादाकाशं नोपलिप्यते ।yathā sarvagataṁ saukṣmyādākāśaṁ nopalipyate
- 13.33Shri Krishnaयथा प्रकाशयत्येकः कृत्स्नं लोकमिमं रविः ।yathā prakāśayatyekaḥ kṛtsnaṁ lokamimaṁ raviḥ
- 13.34Shri Krishnaक्षेत्रक्षेत्रज्ञयोरेवमन्तरं ज्ञानचक्षुषा ।kṣetrakṣetrajñayorevamantaraṁ jñānacakṣuṣā
- 14.1Shri Krishnaपरं भूयः प्रवक्ष्यामि ज्ञानानां ज्ञानमुत्तमम् ।paraṁ bhūyaḥ pravakṣyāmi jñānānāṁ jñānamuttamam
- 14.2Shri Krishnaइदं ज्ञानमुपाश्रित्य मम साधर्म्यमागताः ।idaṁ jñānamupāśritya mama sādharmyamāgatāḥ
- 14.3Shri Krishnaमम योनिर्महद् ब्रह्म तस्मिन्गर्भं दधाम्यहम् ।mama yonirmahad brahma tasmingarbhaṁ dadhāmyaham
- 14.4Shri Krishnaसर्वयोनिषु कौन्तेय मूर्तयः सम्भवन्ति याः ।sarvayoniṣu kaunteya mūrtayaḥ sambhavanti yāḥ
- 14.5Shri Krishnaसत्त्वं रजस्तम इति गुणाः प्रकृतिसम्भवाः ।sattvaṁ rajastama iti guṇāḥ prakṛtisambhavāḥ
- 14.6Shri Krishnaतत्र सत्त्वं निर्मलत्वात्प्रकाशकमनामयम् ।tatra sattvaṁ nirmalatvātprakāśakamanāmayam
- 14.7Shri Krishnaरजो रागात्मकं विद्धि तृष्णासङ्गसमुद्भवम् ।rajo rāgātmakaṁ viddhi tṛṣṇāsaṅgasamudbhavam
- 14.8Shri Krishnaतमस्त्वज्ञानजं विद्धि मोहनं सर्वदेहिनाम् ।tamastvajñānajaṁ viddhi mohanaṁ sarvadehinām
- 14.9Shri Krishnaसत्त्वं सुखे सञ्जयति रजः कर्मणि भारत ।sattvaṁ sukhe sañjayati rajaḥ karmaṇi bhārata
- 14.10Shri Krishnaरजस्तमश्चाभिभूय सत्त्वं भवति भारत ।rajastamaścābhibhūya sattvaṁ bhavati bhārata
- 14.11Shri Krishnaसर्वद्वारेषु देहेऽस्मिन्प्रकाश उपजायते ।sarvadvāreṣu dehe’sminprakāśa upajāyate
- 14.12Shri Krishnaलोभः प्रवृत्तिरारम्भः कर्मणामशमः स्पृहा ।lobhaḥ pravṛttirārambhaḥ karmaṇāmaśamaḥ spṛhā
- 14.13Shri Krishnaअप्रकाशोऽप्रवृत्तिश्च प्रमादो मोह एव च ।aprakāśo’pravṛttiśca pramādo moha eva ca
- 14.14Shri Krishnaयदा सत्त्वे प्रवृद्धे तु प्रलयं याति देहभृत् ।yadā sattve pravṛddhe tu pralayaṁ yāti dehabhṛt
- 14.15Shri Krishnaरजसि प्रलयं गत्वा कर्मसङ्गिषु जायते ।rajasi pralayaṁ gatvā karmasaṅgiṣu jāyate
- 14.16Shri Krishnaकर्मणः सुकृतस्याहुः सात्त्विकं निर्मलं फलम् ।karmaṇaḥ sukṛtasyāhuḥ sāttvikaṁ nirmalaṁ phalam
- 14.17Shri Krishnaसत्त्वात्सञ्जायते ज्ञानं रजसो लोभ एव च ।sattvātsañjāyate jñānaṁ rajaso lobha eva ca
- 14.18Shri Krishnaऊर्ध्वं गच्छन्ति सत्त्वस्था मध्ये तिष्ठन्ति राजसाः ।ūrdhvaṁ gacchanti sattvasthā madhye tiṣṭhanti rājasāḥ
- 14.19Shri Krishnaनान्यं गुणेभ्यः कर्तारं यदा द्रष्टानुपश्यति ।nānyaṁ guṇebhyaḥ kartāraṁ yadā draṣṭānupaśyati
- 14.20Shri Krishnaगुणानेतानतीत्य त्रीन्देही देहसमुद्भवान् ।guṇānetānatītya trīndehī dehasamudbhavān
- 14.21Arjunaकैर्लिङ्गैस्त्रीन्गुणानेतानतीतो भवति प्रभो ।kairliṅgaistrīnguṇānetānatīto bhavati prabho
- 14.22Shri Krishnaप्रकाशं च प्रवृत्तिं च मोहमेव च पाण्डव ।prakāśaṁ ca pravṛttiṁ ca mohameva ca pāṇḍava
- 14.23Shri Krishnaउदासीनवदासीनो गुणैर्यो न विचाल्यते ।udāsīnavadāsīno guṇairyo na vicālyate
- 14.24Shri Krishnaसमदुःखसुखः स्वस्थः समलोष्टाश्मकाञ्चनः ।samaduḥkhasukhaḥ svasthaḥ samaloṣṭāśmakāñcanaḥ
- 14.25Shri Krishnaमानापमानयोस्तुल्यस्तुल्यो मित्रारिपक्षयोः ।mānāpamānayostulyastulyo mitrāripakṣayoḥ
- 14.26Shri Krishnaमां च योऽव्यभिचारेण भक्तियोगेन सेवते ।māṁ ca yo’vyabhicāreṇa bhaktiyogena sevate
- 14.27Shri Krishnaब्रह्मणो हि प्रतिष्ठाहममृतस्याव्ययस्य च ।brahmaṇo hi pratiṣṭhāhamamṛtasyāvyayasya ca
- 15.1Shri Krishnaऊर्ध्वमूलमधःशाखमश्वत्थं प्राहुरव्ययम् ।ūrdhvamūlamadhaḥśākhamaśvatthaṁ prāhuravyayam
- 15.2Shri Krishnaअधश्चोर्ध्वं प्रसृतास्तस्य शाखा गुणप्रवृद्धा विषयप्रवालाः ।adhaścordhvaṁ prasṛtāstasya śākhā guṇapravṛddhā viṣayapravālāḥ
- 15.3Shri Krishnaन रूपमस्येह तथोपलभ्यते नान्तो न चादिर्न च सम्प्रतिष्ठा ।na rūpamasyeha tathopalabhyate nānto na cādirna ca sampratiṣṭhā
- 15.4Shri Krishnaततः पदं तत्परिमार्गितव्यं यस्मिन्गता न निवर्तन्ति भूयः ।tataḥ padaṁ tatparimārgitavyaṁ yasmingatā na nivartanti bhūyaḥ
- 15.5Shri Krishnaनिर्मानमोहा जितसङ्गदोषा अध्यात्मनित्या विनिवृत्तकामाः ।nirmānamohā jitasaṅgadoṣā adhyātmanityā vinivṛttakāmāḥ
- 15.6Shri Krishnaन तद्भासयते सूर्यो न शशाङ्को न पावकः ।na tadbhāsayate sūryo na śaśāṅko na pāvakaḥ
- 15.7Shri Krishnaममैवांशो जीवलोके जीवभूतः सनातनः ।mamaivāṁśo jīvaloke jīvabhūtaḥ sanātanaḥ
- 15.8Shri Krishnaशरीरं यदवाप्नोति यच्चाप्युत्क्रामतीश्वरः ।śarīraṁ yadavāpnoti yaccāpyutkrāmatīśvaraḥ
- 15.9Shri Krishnaश्रोत्रं चक्षुः स्पर्शनं च रसनं घ्राणमेव च ।śrotraṁ cakṣuḥ sparśanaṁ ca rasanaṁ ghrāṇameva ca
- 15.10Shri Krishnaउत्क्रामन्तं स्थितं वापि भुञ्जानं वा गुणान्वितम् ।utkrāmantaṁ sthitaṁ vāpi bhuñjānaṁ vā guṇānvitam
- 15.11Shri Krishnaयतन्तो योगिनश्चैनं पश्यन्त्यात्मन्यवस्थितम् ।yatanto yoginaścainaṁ paśyantyātmanyavasthitam
- 15.12Shri Krishnaयदादित्यगतं तेजो जगद्भासयतेऽखिलम् ।yadādityagataṁ tejo jagadbhāsayate’khilam
- 15.13Shri Krishnaगामाविश्य च भूतानि धारयाम्यहमोजसा ।gāmāviśya ca bhūtāni dhārayāmyahamojasā
- 15.14Shri Krishnaअहं वैश्वानरो भूत्वा प्राणिनां देहमाश्रितः ।ahaṁ vaiśvānaro bhūtvā prāṇināṁ dehamāśritaḥ
- 15.15Shri Krishnaसर्वस्य चाहं हृदि संनिविष्टो मत्तः स्मृतिर्ज्ञानमपोहनं च ।sarvasya cāhaṁ hṛdi saṁniviṣṭo mattaḥ smṛtirjñānamapohanaṁ ca
- 15.16Shri Krishnaद्वाविमौ पुरुषौ लोके क्षरश्चाक्षर एव च ।dvāvimau puruṣau loke kṣaraścākṣara eva ca
- 15.17Shri Krishnaउत्तमः पुरुषस्त्वन्यः परमात्मेत्युदाहृतः ।uttamaḥ puruṣastvanyaḥ paramātmetyudāhṛtaḥ
- 15.18Shri Krishnaयस्मात्क्षरमतीतोऽहमक्षरादपि चोत्तमः ।yasmātkṣaramatīto’hamakṣarādapi cottamaḥ
- 15.19Shri Krishnaयो मामेवमसम्मूढो जानाति पुरुषोत्तमम् ।yo māmevamasammūḍho jānāti puruṣottamam
- 15.20Shri Krishnaइति गुह्यतमं शास्त्रमिदमुक्तं मयानघ ।iti guhyatamaṁ śāstramidamuktaṁ mayānagha
- 16.1Shri Krishnaअभयं सत्त्वसंशुद्धिर्ज्ञानयोगव्यवस्थितिः ।abhayaṁ sattvasaṁśuddhirjñānayogavyavasthitiḥ
- 16.2writtenShri Krishnaअहिंसा सत्यमक्रोधस्त्यागः शान्तिरपैशुनम् ।ahiṁsā satyamakrodhastyāgaḥ śāntirapaiśunam
- 16.3Shri Krishnaतेजः क्षमा धृतिः शौचमद्रोहो नातिमानिता ।tejaḥ kṣamā dhṛtiḥ śaucamadroho nātimānitā
- 16.4Shri Krishnaदम्भो दर्पोऽभिमानश्च क्रोधः पारुष्यमेव च ।dambho darpo’bhimānaśca krodhaḥ pāruṣyameva ca
- 16.5Shri Krishnaदैवी सम्पद्विमोक्षाय निबन्धायासुरी मता ।daivī sampadvimokṣāya nibandhāyāsurī matā
- 16.6Shri Krishnaद्वौ भूतसर्गौ लोकेऽस्मिन्दैव आसुर एव च ।dvau bhūtasargau loke’smindaiva āsura eva ca
- 16.7Shri Krishnaप्रवृत्तिं च निवृत्तिं च जना न विदुरासुराः ।pravṛttiṁ ca nivṛttiṁ ca janā na vidurāsurāḥ
- 16.8Shri Krishnaअसत्यमप्रतिष्ठं ते जगदाहुरनीश्वरम् ।asatyamapratiṣṭhaṁ te jagadāhuranīśvaram
- 16.9Shri Krishnaएतां दृष्टिमवष्टभ्य नष्टात्मानोऽल्पबुद्धयः ।etāṁ dṛṣṭimavaṣṭabhya naṣṭātmāno’lpabuddhayaḥ
- 16.10Shri Krishnaकाममाश्रित्य दुष्पूरं दम्भमानमदान्विताः ।kāmamāśritya duṣpūraṁ dambhamānamadānvitāḥ
- 16.11Shri Krishnaचिन्तामपरिमेयां च प्रलयान्तामुपाश्रिताः ।cintāmaparimeyāṁ ca pralayāntāmupāśritāḥ
- 16.12Shri Krishnaआशापाशशतैर्बद्धाः कामक्रोधपरायणाः ।āśāpāśaśatairbaddhāḥ kāmakrodhaparāyaṇāḥ
- 16.13Shri Krishnaइदमद्य मया लब्धमिमं प्राप्स्ये मनोरथम् ।idamadya mayā labdhamimaṁ prāpsye manoratham
- 16.14Shri Krishnaअसौ मया हतः शत्रुर्हनिष्ये चापरानपि ।asau mayā hataḥ śatrurhaniṣye cāparānapi
- 16.15Shri Krishnaआढ्योऽभिजनवानस्मि कोऽन्योऽस्ति सदृशो मया ।āḍhyo’bhijanavānasmi ko’nyo’sti sadṛśo mayā
- 16.16Shri Krishnaअनेकचित्तविभ्रान्ता मोहजालसमावृताः ।anekacittavibhrāntā mohajālasamāvṛtāḥ
- 16.17Shri Krishnaआत्मसम्भाविताः स्तब्धा धनमानमदान्विताः ।ātmasambhāvitāḥ stabdhā dhanamānamadānvitāḥ
- 16.18Shri Krishnaअहङ्कारं बलं दर्पं कामं क्रोधं च संश्रिताः ।ahaṅkāraṁ balaṁ darpaṁ kāmaṁ krodhaṁ ca saṁśritāḥ
- 16.19Shri Krishnaतानहं द्विषतः क्रूरान्संसारेषु नराधमान् ।tānahaṁ dviṣataḥ krūrānsaṁsāreṣu narādhamān
- 16.20Shri Krishnaआसुरीं योनिमापन्ना मूढा जन्मनि जन्मनि ।āsurīṁ yonimāpannā mūḍhā janmani janmani
- 16.21writtenShri Krishnaत्रिविधं नरकस्येदं द्वारं नाशनमात्मनः ।trividhaṁ narakasyedaṁ dvāraṁ nāśanamātmanaḥ
- 16.22Shri Krishnaएतैर्विमुक्तः कौन्तेय तमोद्वारैस्त्रिभिर्नरः ।etairvimuktaḥ kaunteya tamodvāraistribhirnaraḥ
- 16.23Shri Krishnaयः शास्त्रविधिमुत्सृज्य वर्तते कामकारतः ।yaḥ śāstravidhimutsṛjya vartate kāmakārataḥ
- 16.24writtenShri Krishnaतस्माच्छास्त्रं प्रमाणं ते कार्याकार्यव्यवस्थितौ ।tasmācchāstraṁ pramāṇaṁ te kāryākāryavyavasthitau
- 17.1Arjunaये शास्त्रविधिमुत्सृज्य यजन्ते श्रद्धयान्विताः ।ye śāstravidhimutsṛjya yajante śraddhayānvitāḥ
- 17.2Shri Krishnaत्रिविधा भवति श्रद्धा देहिनां सा स्वभावजा ।trividhā bhavati śraddhā dehināṁ sā svabhāvajā
- 17.3Shri Krishnaसत्त्वानुरूपा सर्वस्य श्रद्धा भवति भारत ।sattvānurūpā sarvasya śraddhā bhavati bhārata
- 17.4Shri Krishnaयजन्ते सात्त्विका देवान्यक्षरक्षांसि राजसाः ।yajante sāttvikā devānyakṣarakṣāṁsi rājasāḥ
- 17.5Shri Krishnaअशास्त्रविहितं घोरं तप्यन्ते ये तपो जनाः ।aśāstravihitaṁ ghoraṁ tapyante ye tapo janāḥ
- 17.6Shri Krishnaकर्षयन्तः शरीरस्थं भूतग्राममचेतसः ।karṣayantaḥ śarīrasthaṁ bhūtagrāmamacetasaḥ
- 17.7Shri Krishnaआहारस्त्वपि सर्वस्य त्रिविधो भवति प्रियः ।āhārastvapi sarvasya trividho bhavati priyaḥ
- 17.8Shri Krishnaआयुःसत्त्वबलारोग्यसुखप्रीतिविवर्धनाः ।āyuḥsattvabalārogyasukhaprītivivardhanāḥ
- 17.9Shri Krishnaकट्वम्ललवणात्युष्णतीक्ष्णरूक्षविदाहिनः ।kaṭvamlalavaṇātyuṣṇatīkṣṇarūkṣavidāhinaḥ
- 17.10Shri Krishnaयातयामं गतरसं पूति पर्युषितं च यत् ।yātayāmaṁ gatarasaṁ pūti paryuṣitaṁ ca yat
- 17.11Shri Krishnaअफलाकाङ्क्षिभिर्यज्ञो विधिदृष्टो य इज्यते ।aphalākāṅkṣibhiryajño vidhidṛṣṭo ya ijyate
- 17.12Shri Krishnaअभिसन्धाय तु फलं दम्भार्थमपि चैव यत् ।abhisandhāya tu phalaṁ dambhārthamapi caiva yat
- 17.13Shri Krishnaविधिहीनमसृष्टान्नं मन्त्रहीनमदक्षिणम् ।vidhihīnamasṛṣṭānnaṁ mantrahīnamadakṣiṇam
- 17.14Shri Krishnaदेवद्विजगुरुप्राज्ञपूजनं शौचमार्जवम् ।devadvijaguruprājñapūjanaṁ śaucamārjavam
- 17.15Shri Krishnaअनुद्वेगकरं वाक्यं सत्यं प्रियहितं च यत् ।anudvegakaraṁ vākyaṁ satyaṁ priyahitaṁ ca yat
- 17.16Shri Krishnaमनः प्रसादः सौम्यत्वं मौनमात्मविनिग्रहः ।manaḥ prasādaḥ saumyatvaṁ maunamātmavinigrahaḥ
- 17.17Shri Krishnaश्रद्धया परया तप्तं तपस्तत्त्रिविधं नरैः ।śraddhayā parayā taptaṁ tapastattrividhaṁ naraiḥ
- 17.18Shri Krishnaसत्कारमानपूजार्थं तपो दम्भेन चैव यत् ।satkāramānapūjārthaṁ tapo dambhena caiva yat
- 17.19Shri Krishnaमूढग्राहेणात्मनो यत्पीडया क्रियते तपः ।mūḍhagrāheṇātmano yatpīḍayā kriyate tapaḥ
- 17.20writtenShri Krishnaदातव्यमिति यद्दानं दीयतेऽनुपकारिणे ।dātavyamiti yaddānaṁ dīyate’nupakāriṇe
- 17.21writtenShri Krishnaयत्तु प्रत्युपकारार्थं फलमुद्दिश्य वा पुनः ।yattu pratyupakārārthaṁ phalamuddiśya vā punaḥ
- 17.22writtenShri Krishnaअदेशकाले यद्दानमपात्रेभ्यश्च दीयते ।adeśakāle yaddānamapātrebhyaśca dīyate
- 17.23Shri Krishnaॐ तत्सदिति निर्देशो ब्रह्मणस्त्रिविधः स्मृतः ।ॐ tatsaditi nirdeśo brahmaṇastrividhaḥ smṛtaḥ
- 17.24Shri Krishnaतस्मादोमित्युदाहृत्य यज्ञदानतपःक्रियाः ।tasmādomityudāhṛtya yajñadānatapaḥkriyāḥ
- 17.25writtenShri Krishnaतदित्यनभिसन्धाय फलं यज्ञतपःक्रियाः ।tadityanabhisandhāya phalaṁ yajñatapaḥkriyāḥ
- 17.26Shri Krishnaसद्भावे साधुभावे च सदित्येतत्प्रयुज्यते ।sadbhāve sādhubhāve ca sadityetatprayujyate
- 17.27Shri Krishnaयज्ञे तपसि दाने च स्थितिः सदिति चोच्यते ।yajñe tapasi dāne ca sthitiḥ saditi cocyate
- 17.28Shri Krishnaअश्रद्धया हुतं दत्तं तपस्तप्तं कृतं च यत् ।aśraddhayā hutaṁ dattaṁ tapastaptaṁ kṛtaṁ ca yat
- 18.1Arjunaसंन्यासस्य महाबाहो तत्त्वमिच्छामि वेदितुम् ।saṁnyāsasya mahābāho tattvamicchāmi veditum
- 18.2Shri Krishnaकाम्यानां कर्मणां न्यासं संन्यासं कवयो विदुः ।kāmyānāṁ karmaṇāṁ nyāsaṁ saṁnyāsaṁ kavayo viduḥ
- 18.3Shri Krishnaत्याज्यं दोषवदित्येके कर्म प्राहुर्मनीषिणः ।tyājyaṁ doṣavadityeke karma prāhurmanīṣiṇaḥ
- 18.4Shri Krishnaनिश्चयं शृणु मे तत्र त्यागे भरतसत्तम ।niścayaṁ śṛṇu me tatra tyāge bharatasattama
- 18.5writtenShri Krishnaयज्ञदानतपःकर्म न त्याज्यं कार्यमेव तत् ।yajñadānatapaḥkarma na tyājyaṁ kāryameva tat
- 18.6Shri Krishnaएतान्यपि तु कर्माणि सङ्गं त्यक्त्वा फलानि च ।etānyapi tu karmāṇi saṅgaṁ tyaktvā phalāni ca
- 18.7Shri Krishnaनियतस्य तु संन्यासः कर्मणो नोपपद्यते ।niyatasya tu saṁnyāsaḥ karmaṇo nopapadyate
- 18.8Shri Krishnaदुःखमित्येव यत्कर्म कायक्लेशभयात्त्यजेत् ।duḥkhamityeva yatkarma kāyakleśabhayāttyajet
- 18.9Shri Krishnaकार्यमित्येव यत्कर्म नियतं क्रियतेऽर्जुन ।kāryamityeva yatkarma niyataṁ kriyate’rjuna
- 18.10Shri Krishnaन द्वेष्ट्यकुशलं कर्म कुशले नानुषज्जते ।na dveṣṭyakuśalaṁ karma kuśale nānuṣajjate
- 18.11Shri Krishnaन हि देहभृता शक्यं त्यक्तुं कर्माण्यशेषतः ।na hi dehabhṛtā śakyaṁ tyaktuṁ karmāṇyaśeṣataḥ
- 18.12Shri Krishnaअनिष्टमिष्टं मिश्रं च त्रिविधं कर्मणः फलम् ।aniṣṭamiṣṭaṁ miśraṁ ca trividhaṁ karmaṇaḥ phalam
- 18.13Shri Krishnaपञ्चैतानि महाबाहो कारणानि निबोध मे ।pañcaitāni mahābāho kāraṇāni nibodha me
- 18.14Shri Krishnaअधिष्ठानं तथा कर्ता करणं च पृथग्विधम् ।adhiṣṭhānaṁ tathā kartā karaṇaṁ ca pṛthagvidham
- 18.15Shri Krishnaशरीरवाङ्मनोभिर्यत्कर्म प्रारभते नरः ।śarīravāṅmanobhiryatkarma prārabhate naraḥ
- 18.16Shri Krishnaतत्रैवं सति कर्तारमात्मानं केवलं तु यः ।tatraivaṁ sati kartāramātmānaṁ kevalaṁ tu yaḥ
- 18.17Shri Krishnaयस्य नाहङ्कृतो भावो बुद्धिर्यस्य न लिप्यते ।yasya nāhaṅkṛto bhāvo buddhiryasya na lipyate
- 18.18Shri Krishnaज्ञानं ज्ञेयं परिज्ञाता त्रिविधा कर्मचोदना ।jñānaṁ jñeyaṁ parijñātā trividhā karmacodanā
- 18.19Shri Krishnaज्ञानं कर्म च कर्ता च त्रिधैव गुणभेदतः ।jñānaṁ karma ca kartā ca tridhaiva guṇabhedataḥ
- 18.20Shri Krishnaसर्वभूतेषु येनैकं भावमव्ययमीक्षते ।sarvabhūteṣu yenaikaṁ bhāvamavyayamīkṣate
- 18.21Shri Krishnaपृथक्त्वेन तु यज्ज्ञानं नानाभावान्पृथग्विधान् ।pṛthaktvena tu yajjñānaṁ nānābhāvānpṛthagvidhān
- 18.22Shri Krishnaयत्तु कृत्स्नवदेकस्मिन्कार्ये सक्तमहैतुकम् ।yattu kṛtsnavadekasminkārye saktamahaitukam
- 18.23Shri Krishnaनियतं सङ्गरहितमरागद्वेषतः कृतम् ।niyataṁ saṅgarahitamarāgadveṣataḥ kṛtam
- 18.24Shri Krishnaयत्तु कामेप्सुना कर्म साहङ्कारेण वा पुनः ।yattu kāmepsunā karma sāhaṅkāreṇa vā punaḥ
- 18.25Shri Krishnaअनुबन्धं क्षयं हिंसामनपेक्ष्य च पौरुषम् ।anubandhaṁ kṣayaṁ hiṁsāmanapekṣya ca pauruṣam
- 18.26Shri Krishnaमुक्तसङ्गोऽनहंवादी धृत्युत्साहसमन्वितः ।muktasaṅgo’nahaṁvādī dhṛtyutsāhasamanvitaḥ
- 18.27Shri Krishnaरागी कर्मफलप्रेप्सुर्लुब्धो हिंसात्मकोऽशुचिः ।rāgī karmaphalaprepsurlubdho hiṁsātmako’śuciḥ
- 18.28Shri Krishnaअयुक्तः प्राकृतः स्तब्धः शठो नैष्कृतिकोऽलसः ।ayuktaḥ prākṛtaḥ stabdhaḥ śaṭho naiṣkṛtiko’lasaḥ
- 18.29Shri Krishnaबुद्धेर्भेदं धृतेश्चैव गुणतस्त्रिविधं शृणु ।buddherbhedaṁ dhṛteścaiva guṇatastrividhaṁ śṛṇu
- 18.30writtenShri Krishnaप्रवृत्तिं च निवृत्तिं च कार्याकार्ये भयाभये ।pravṛttiṁ ca nivṛttiṁ ca kāryākārye bhayābhaye
- 18.31Shri Krishnaयया धर्ममधर्मं च कार्यं चाकार्यमेव च ।yayā dharmamadharmaṁ ca kāryaṁ cākāryameva ca
- 18.32Shri Krishnaअधर्मं धर्ममिति या मन्यते तमसावृता ।adharmaṁ dharmamiti yā manyate tamasāvṛtā
- 18.33Shri Krishnaधृत्या यया धारयते मनःप्राणेन्द्रियक्रियाः ।dhṛtyā yayā dhārayate manaḥprāṇendriyakriyāḥ
- 18.34Shri Krishnaयया तु धर्मकामार्थान्धृत्या धारयतेऽर्जुन ।yayā tu dharmakāmārthāndhṛtyā dhārayate’rjuna
- 18.35Shri Krishnaयया स्वप्नं भयं शोकं विषादं मदमेव च ।yayā svapnaṁ bhayaṁ śokaṁ viṣādaṁ madameva ca
- 18.36Shri Krishnaसुखं त्विदानीं त्रिविधं शृणु मे भरतर्षभ ।sukhaṁ tvidānīṁ trividhaṁ śṛṇu me bharatarṣabha
- 18.37Shri Krishnaयत्तदग्रे विषमिव परिणामेऽमृतोपमम् ।yattadagre viṣamiva pariṇāme’mṛtopamam
- 18.38Shri Krishnaविषयेन्द्रियसंयोगाद्यत्तदग्रेऽमृतोपमम् ।viṣayendriyasaṁyogādyattadagre’mṛtopamam
- 18.39Shri Krishnaयदग्रे चानुबन्धे च सुखं मोहनमात्मनः ।yadagre cānubandhe ca sukhaṁ mohanamātmanaḥ
- 18.40Shri Krishnaन तदस्ति पृथिव्यां वा दिवि देवेषु वा पुनः ।na tadasti pṛthivyāṁ vā divi deveṣu vā punaḥ
- 18.41Shri Krishnaब्राह्मणक्षत्रियविशां शूद्राणां च परन्तप ।brāhmaṇakṣatriyaviśāṁ śūdrāṇāṁ ca parantapa
- 18.42Shri Krishnaशमो दमस्तपः शौचं क्षान्तिरार्जवमेव च ।śamo damastapaḥ śaucaṁ kṣāntirārjavameva ca
- 18.43Shri Krishnaशौर्यं तेजो धृतिर्दाक्ष्यं युद्धे चाप्यपलायनम् ।śauryaṁ tejo dhṛtirdākṣyaṁ yuddhe cāpyapalāyanam
- 18.44Shri Krishnaकृषिगौरक्ष्यवाणिज्यं वैश्यकर्म स्वभावजम् ।kṛṣigaurakṣyavāṇijyaṁ vaiśyakarma svabhāvajam
- 18.45Shri Krishnaस्वे स्वे कर्मण्यभिरतः संसिद्धिं लभते नरः ।sve sve karmaṇyabhirataḥ saṁsiddhiṁ labhate naraḥ
- 18.46writtenShri Krishnaयतः प्रवृत्तिर्भूतानां येन सर्वमिदं ततम् ।yataḥ pravṛttirbhūtānāṁ yena sarvamidaṁ tatam
- 18.47writtenShri Krishnaश्रेयान्स्वधर्मो विगुणः परधर्मात्स्वनुष्ठितात् ।śreyānsvadharmo viguṇaḥ paradharmātsvanuṣṭhitāt
- 18.48writtenShri Krishnaसहजं कर्म कौन्तेय सदोषमपि न त्यजेत् ।sahajaṁ karma kaunteya sadoṣamapi na tyajet
- 18.49Shri Krishnaअसक्तबुद्धिः सर्वत्र जितात्मा विगतस्पृहः ।asaktabuddhiḥ sarvatra jitātmā vigataspṛhaḥ
- 18.50Shri Krishnaसिद्धिं प्राप्तो यथा ब्रह्म तथाप्नोति निबोध मे ।siddhiṁ prāpto yathā brahma tathāpnoti nibodha me
- 18.51Shri Krishnaबुद्ध्या विशुद्धया युक्तो धृत्यात्मानं नियम्य च ।buddhyā viśuddhayā yukto dhṛtyātmānaṁ niyamya ca
- 18.52Shri Krishnaविविक्तसेवी लघ्वाशी यतवाक्कायमानसः ।viviktasevī laghvāśī yatavākkāyamānasaḥ
- 18.53Shri Krishnaअहङ्कारं बलं दर्पं कामं क्रोधं परिग्रहम् ।ahaṅkāraṁ balaṁ darpaṁ kāmaṁ krodhaṁ parigraham
- 18.54Shri Krishnaब्रह्मभूतः प्रसन्नात्मा न शोचति न काङ्क्षति ।brahmabhūtaḥ prasannātmā na śocati na kāṅkṣati
- 18.55Shri Krishnaभक्त्या मामभिजानाति यावान्यश्चास्मि तत्त्वतः ।bhaktyā māmabhijānāti yāvānyaścāsmi tattvataḥ
- 18.56Shri Krishnaसर्वकर्माण्यपि सदा कुर्वाणो मद्व्यपाश्रयः ।sarvakarmāṇyapi sadā kurvāṇo madvyapāśrayaḥ
- 18.57Shri Krishnaचेतसा सर्वकर्माणि मयि संन्यस्य मत्परः ।cetasā sarvakarmāṇi mayi saṁnyasya matparaḥ
- 18.58Shri Krishnaमच्चित्तः सर्वदुर्गाणि मत्प्रसादात्तरिष्यसि ।maccittaḥ sarvadurgāṇi matprasādāttariṣyasi
- 18.59Shri Krishnaयदहङ्कारमाश्रित्य न योत्स्य इति मन्यसे ।yadahaṅkāramāśritya na yotsya iti manyase
- 18.60Shri Krishnaस्वभावजेन कौन्तेय निबद्धः स्वेन कर्मणा ।svabhāvajena kaunteya nibaddhaḥ svena karmaṇā
- 18.61Shri Krishnaईश्वरः सर्वभूतानां हृद्देशेऽर्जुन तिष्ठति ।īśvaraḥ sarvabhūtānāṁ hṛddeśe’rjuna tiṣṭhati
- 18.62Shri Krishnaतमेव शरणं गच्छ सर्वभावेन भारत ।tameva śaraṇaṁ gaccha sarvabhāvena bhārata
- 18.63Shri Krishnaइति ते ज्ञानमाख्यातं गुह्याद्गुह्यतरं मया ।iti te jñānamākhyātaṁ guhyādguhyataraṁ mayā
- 18.64Shri Krishnaसर्वगुह्यतमं भूयः शृणु मे परमं वचः ।sarvaguhyatamaṁ bhūyaḥ śṛṇu me paramaṁ vacaḥ
- 18.65Shri Krishnaमन्मना भव मद्भक्तो मद्याजी मां नमस्कुरु ।manmanā bhava madbhakto madyājī māṁ namaskuru
- 18.66writtenShri Krishnaसर्वधर्मान्परित्यज्य मामेकं शरणं व्रज ।sarvadharmānparityajya māmekaṁ śaraṇaṁ vraja
- 18.67Shri Krishnaइदं ते नातपस्काय नाभक्ताय कदाचन ।idaṁ te nātapaskāya nābhaktāya kadācana
- 18.68Shri Krishnaय इदं परमं गुह्यं मद्भक्तेष्वभिधास्यति ।ya idaṁ paramaṁ guhyaṁ madbhakteṣvabhidhāsyati
- 18.69Shri Krishnaन च तस्मान्मनुष्येषु कश्चिन्मे प्रियकृत्तमः ।na ca tasmānmanuṣyeṣu kaścinme priyakṛttamaḥ
- 18.70Shri Krishnaअध्येष्यते च य इमं धर्म्यं संवादमावयोः ।adhyeṣyate ca ya imaṁ dharmyaṁ saṁvādamāvayoḥ
- 18.71Shri Krishnaश्रद्धावाननसूयश्च शृणुयादपि यो नरः ।śraddhāvānanasūyaśca śṛṇuyādapi yo naraḥ
- 18.72Shri Krishnaकच्चिदेतच्छ्रुतं पार्थ त्वयैकाग्रेण चेतसा ।kaccidetacchrutaṁ pārtha tvayaikāgreṇa cetasā
- 18.73Arjunaनष्टो मोहः स्मृतिर्लब्धा त्वत्प्रसादान्मयाच्युत ।naṣṭo mohaḥ smṛtirlabdhā tvatprasādānmayācyuta
- 18.74Sanjayaइत्यहं वासुदेवस्य पार्थस्य च महात्मनः ।ityahaṁ vāsudevasya pārthasya ca mahātmanaḥ
- 18.75Sanjayaव्यासप्रसादाच्छ्रुतवानेतद्गुह्यमहं परम् ।vyāsaprasādācchrutavānetadguhyamahaṁ param
- 18.76Sanjayaराजन्संस्मृत्य संस्मृत्य संवादमिममद्भुतम् ।rājansaṁsmṛtya saṁsmṛtya saṁvādamimamadbhutam
- 18.77Sanjayaतच्च संस्मृत्य संस्मृत्य रूपमत्यद्भुतं हरेः ।tacca saṁsmṛtya saṁsmṛtya rūpamatyadbhutaṁ hareḥ
- 18.78Sanjayaयत्र योगेश्वरः कृष्णो यत्र पार्थो धनुर्धरः ।yatra yogeśvaraḥ kṛṣṇo yatra pārtho dhanurdharaḥ
No verse matches that.
The whole text
Take the corpus with you.
All 700 verses — Devanagari, transliteration, and the Trust’s English and Hindi — are published as a single downloadable file, with who speaks each verse and which terms it uses. It is free to quote and free to build on, with attribution.
